การพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้เพื่อพัฒนาทักษะการสร้างสรรค์รายวิชานาฏยประดิษฐ์ จากท่าฟ้อนของหมอลำเพลิน คณะซุปเปอร์ ธ.ทวีศิลป์ จังหวัดอุดรธานี - สุขุมาลย์พงษ์, กนกอร; วัชรปาณ, ปิ่นเกศ; ใจเย็น, ก้องเกียรติ (วารสารศิลปะและวัฒนธรรมลุ่มแม่น้ำมูล, 2024)
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์มุ่งศึกษาข้อมูลและวิเคราะห์ข้อมูลพื้นฐานที่ใช้ในการพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้ ในรายวิชานาฏยประดิษฐ์ โดยใช้องค์ประกอบของการบูรณาการท่าฟ้อนของหมอลำเพลินในวิชานาฏยประดิษฐ์ ข้อมูลพื้นฐานที่ใช้ในการพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้ คือ ทักษะแนวคิดการสร้างสรรค์ท่ารำของผู้เรียนกลุ่มทดลองที่ได้รับการจัดการเรียนรู้ตามรูปแบบที่พัฒนาขึ้น โดยใช้องค์ประกอบของการบูรณาการท่าฟ้อนของหมอลำเพลิน โดยศึกษาจากเอกสาร การสัมภาษณ์ และการสังเกตการณ์ คณะหมอลำเพลินซุปเปอร์ ธ.ทวีสิน เพื่อนำมาวิเคราะห์แนวคิดสร้างสรรค์ท่ารำพื้นบ้านชุดใหม่ และเขียนเป็นรายงานการศึกษา ในรูปแบบวิธีดำเนินการวิจัยเชิงคุณภาพ กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการทดลองรูปแบบการจัดการเรียนรู้ ได้แก่ นักศึกษาชั้นปีที่ 3 สาขาวิชานาฏศิลป์ศึกษา คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2566 จำนวน 2 ห้องเรียน ห้องเรียนละ 30 คน เครื่องมือที่ใช้ในการทดลองประกอบด้วย แผนการจัดการเรียนรู้ แบบวัดความคิดสร้างสรรค์ แบบวัดทักษะปฏิบัติทางนาฏศิลป์ และแบบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน ผลการวิจัยสรุปได้ว่า รูปแบบการจัดการเรียนรู้นาฏศิลป์ที่พัฒนาทักษะด้านแนวคิดการสร้างสรรค์ที่เป็นพื้นฐานสำคัญประกอบด้วย กระบวนการสร้างสรรค์ตามหลักทฤษฎีนาฏยประดิษฐ์ ทฤษฎีการจัดองค์ประกอบศิลป์ ทฤษฎีกระบวนการสร้างสรรค์ ทฤษฎีแห่งการเคลื่อนไหว ประกอบกับการใช้รูปแบบการจัดการเรียนรู้เชิงรุกและทักษะการปฏิบัติตามขั้นตอนของเดวีส์ ผลการทดลองใช้รูปแบบการจัดการเรียนรู้ โดยการบูรณาการท่าฟ้อนของหมอลำเพลินโดยนำลักษณะการนำท่าฟ้อนของหมอลำเพลินมาประยุกต์กับฟ้อนอีสานประกอบด้วย ท่าหลักในแม่บทอีสาน ทั้งหมด 7 ท่า และเป็นท่วงท่านั้นประกอบด้วยท่าอิสระจากการปรุงแต่งท่าเลียนแบบธรรมชาติทั้งหมด 16 ท่า มาประยุกต์ให้เกิดแนวคิดการสร้างสรรค์ท่ารำพื้นบ้านปรากฎว่าผู้เรียนมีความคิดสร้างสรรค์ ทักษะปฏิบัติทางนาฏศิลป์ และผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนสูงขึ้น เกิดแนวคิดในการประดิษฐ์ท่าฟ้อนพื้นบ้านขึ้นใหม่อย่างมีรูปแบบเฉพาะตัว สามารถประดิษฐ์ท่ารำโดยใช้เทคนิคจากการวิเคราะห์รูปแบบฟ้อนประกอบบริบทนาฏศิลป์พื้นบ้านตามท้องถิ่นของตนสร้างสรรค์การแสดงชุดใหม่ จำนวน 1 ชุดการแสดง คือชุดนาคเกี้ยว อยู่ในระดับดีมาก