องค์ประกอบของระบบนิเวศทางการศึกษาที่เอื้อต่อการเสริมสร้างทักษะ การเป็นผู้ประกอบการของนักศึกษาคณะบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคล

Main Article Content

ศศินันท์ ศาสตร์สาระ
ธีระวัฒน์ มอนไธสง
อัจฉรา นิยมาภา

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ ศึกษาองค์ประกอบของระบบนิเวศทางการศึกษาที่เอื้อต่อการเสริมสร้างทักษะการเป็นผู้ประกอบการของนักศึกษาคณะบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลทั้ง 9 แห่ง เป็นการวิจัยแบบผสมผสาน (Mixed Methods Research) แบ่งเป็น ส่วนที่ 1 การวิจัยเชิงคุณภาพเครื่องมือที่ใช้คือ แบบสัมภาษณ์เชิงลึกจากผู้ทรงคุณวุฒิ  8 ท่าน โดยเลือกแบบเจาะจง ประกอบด้วย ผู้บริหารคณะ, นักวิชาการ,ผู้ประกอบการและผู้เชี่ยวชาญด้านการพัฒนาธุรกิจ กลุ่มละ 2 ท่าน ใช้การวิเคราะห์เชิงเนื้อหา (Content Analysis) ส่วนที่ 2 การวิจัยเชิงปริมาณเครื่องมือที่ใช้คือแบบสอบถาม กลุ่มตัวอย่าง คือ ผู้บริหารคณะและอาจารย์ผู้สอน สังกัดคณะบริหารธุรกิจ มทร.ทั้ง 9 แห่ง จำนวน 274 คน กำหนดขนาดกลุ่มตัวอย่างตามตารางเครซี่และมอร์แกน ระดับความเชื่อมั่นร้อยละ 95 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ผลการวิจัยพบว่า ระบบนิเวศทางการศึกษาตามกรอบทฤษฎีของ Bronfenbrenner มี 5 องค์ประกอบ ได้แก่ ระบบจุลภาค (Microsystem) ระบบกลาง (Mesosystem) ระบบภายนอก (Exosystem) ระบบมหภาค (Macrosystem) และระบบเวลา (Chronosystem) ในภาพรวมอยู่ในระดับมาก (equation = 4.30, S.D. =0.358) ระบบจุลภาค (Microsystem) มีค่าเฉลี่ยอยู่ในระดับมากที่สุด (equation  = 4.51) ผลการวิจัยเชิงคุณภาพและเชิงปริมาณ มีความสอดคล้องกันคือสิ่งสำคัญที่สร้างความเป็นผู้ประกอบการของนักศึกษา เริ่มจากตัวนักศึกษา อาจารย์มีบทบาทเป็นพี่เลี้ยง ครอบครัวเป็นแรงสนับสนุนที่สำคัญ สถาบันการศึกษามีบทบาทในการสร้างสภาพแวดล้อมต่อการเรียนรู้ ผลการวิจัยนี้เป็นประโยชน์ต่อคณะบริหารธุรกิจ มทร. ในการออกแบบระบบนิเวศทางการศึกษาเพื่อการผลิตบัณฑิตให้เป็นผู้ประกอบการที่มีคุณภาพ มีจริยธรรม มีความยืดหยุ่น ปรับตัวได้ตลอดชีวิต พร้อมสร้างคุณค่าให้แก่ตนเอง ชุมชน ในโลกธุรกิจยุคใหม่ได้อย่างแท้จริง

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
ศาสตร์สาระ ศ. ., มอนไธสง ธ. ., & นิยมาภา อ. . (2026). องค์ประกอบของระบบนิเวศทางการศึกษาที่เอื้อต่อการเสริมสร้างทักษะ การเป็นผู้ประกอบการของนักศึกษาคณะบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคล. วารสารสังคมพัฒนศาสตร์, 9(4), 47–57. สืบค้น จาก https://so07.tci-thaijo.org/index.php/JSSD/article/view/10724
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

ทวีศักดิ์ จินดานุรักษ์. (2566ก). ระบบนิเวศทางการศึกษา (Education Ecosystem). วารสารศึกษาศาสตร์มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช, 16(2), 1-15.

__________. (2566ข). ระบบนิเวศทางการศึกษาและการพัฒนาผู้ประกอบการในมหาวิทยาลัยไทย. วารสารการบริหารการศึกษา, 17(2), 45-62.

สำนักงานคณะกรรมการการอุดมศึกษา. (2552). กรอบมาตรฐานคุณวุฒิระดับอุดมศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2552. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานคณะกรรมการการอุดมศึกษา.

__________. (2560). แผนพัฒนาการศึกษาระดับอุดมศึกษา ฉบับที่ 12 (พ.ศ. 2560-2564). กรุงเทพมหานคร: สำนักงานคณะกรรมการการอุดมศึกษา.

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560-2579. กรุงเทพมหานคร: พริกหวานกราฟฟิค.

Bardales-Cárdenas, M. et al. (2024). Entrepreneurship skills in university students to improve local economic development. Journal of Innovation and Entrepreneurship, 13(1), 55. https://doi.org/10.1186/s13731-024-00408-1

Bowen, M. M. & Johnson, K. R. (2019). Entrepreneurial skills for the 21st century workplace: Small and medium enterprises. International Journal of Management Education, 17(3), 1-27. https://doi.org/10.1016/j.ijme.2019.01.002

Cronbach, L. J. (1990). Essentials of Psychological testing. (5th ed.). New York: Harper Collins.

Jardim, J. (2021). Entrepreneurial skills to be developed during higher education: A literature review. Education Sciences, 11(8), 436. https://doi.org/10.3390/educsci11080436

Krejcie, R. V. & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607-610.

Levina, E. & Prokofieva, E. (2021). Educational ecosystem: Structure, components, and development perspectives. European Journal of Education Research, 10(4), 1683-1695. https://doi.org/10.12973/eu-jer.10.4.1683

Likert, R. (1967). The method of constructing an attitude scale. In M. Fishbein (Ed.), Readings in attitude theory and measurement (pp. 90-95). New York: John Wiley & Sons.

Niemi, H. (2021). Education reforms for equity and quality: An analysis from an educational ecosystem perspective with reference to Finnish educational transformations. CEPS Journal, 11(2), 13-35.

Obschonka, M. Zarea, F. & Vankov, D. (2023). Entrepreneurial personality and skills in the digital age. Journal of Small Business Management, 61(3), 1024-1048. https://doi.org/10.1080/00472778.2021.1980912

Pittaway et al. (2004). Networking and innovation: A systematic review of the evidence. International Journal of Management Reviews, 5-6(3-4), 137-168. https://doi.org/10.1111/j.1460-8545.2004.00101

Varga, S. M. & Zaff, J. F. (2021). Using the web of support framework. Boston, MA: CERES Institute for Children & Youth. Retrieved March 20, 2025, from https://d2pck61xhq74q6.cloudfront.net/Resources-Hub/Ref-600_Using-the-WoS-Framework.pdf