พฤติกรรมการบริโภคข้อมูลข่าวสารทางการเมืองในโซเชียลมีเดีย: กรณีศึกษาผู้มีสิทธิเลือกตั้งในจังหวัดนครศรีธรรมราช

บทคัดย่อ

          การวิจัยเชิงปริมาณนี้มุ่งศึกษาพฤติกรรมการบริโภคข้อมูลข่าวสารทางการเมืองผ่านแพลตฟอร์มเฟซบุ๊ก (Facebook) และติ๊กต็อก (TikTok) พร้อมเปรียบเทียบรูปแบบการนำเสนอของผู้สมัคร และวิเคราะห์ผลที่มีต่อภาพลักษณ์และความเชื่อมั่น โดยศึกษาจากประชากรผู้มีสิทธิเลือกตั้งในจังหวัดนครศรีธรรมราช ใช้กลุ่มตัวอย่างจำนวน 450 คน ที่ได้จากการสุ่มแบบแบ่งชั้นและแบบบังเอิญ เครื่องมือวิจัยคือแบบสอบถามที่มีค่าความเชื่อมั่น 0.884 และวิเคราะห์ข้อมูลด้วยการแจกแจงความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน การทดสอบค่าที การวิเคราะห์ความแปรปรวนทางเดียว และสหสัมพันธ์เพียร์สัน ผลการวิจัยพบว่าพฤติกรรมระหว่างสองแพลตฟอร์มมีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ประชาชนใช้เฟซบุ๊กเพื่อค้นหาข้อมูลเชิงลึกและนโยบาย ขณะที่เลือกใช้ติ๊กต็อกเพื่อรับชมวิดีโอสั้นที่เน้นอารมณ์ความรู้สึก พบว่าปัจจัยด้านช่วงอายุมีผลต่อพฤติกรรมแพลตฟอร์มคู่ขนานอย่างมีนัยสำคัญ ในด้านกลยุทธ์ของผู้สมัคร เฟซบุ๊กมักเน้นการใช้ข้อความขนาดยาวและกราฟิกสถิติ ส่วนติ๊กต็อกเน้น การเล่าเรื่องผ่านคลิปสั้น ผลลัพธ์จากการวิเคราะห์การถดถอยชี้ให้เห็นว่าเฟซบุ๊กส่งผลเชิงบวกต่อความเชื่อมั่นในวิสัยทัศน์ ซึ่งภาพลักษณ์ด้านความเชี่ยวชาญบนเฟซบุ๊กมีนัยสำคัญต่อการตัดสินใจลงคะแนนเสียงจริง ในขณะที่ติ๊กต็อกช่วยเพิ่มความนิยมและเข้าถึงกลุ่มคนรุ่นใหม่ได้โดยตรง นอกจากนี้ยังค้นพบปรากฏการณ์ "แพลตฟอร์มคู่ขนาน" ซึ่งชี้ให้เห็นว่าติ๊กต็อกทำหน้าที่ดึงดูดความสนใจ ขณะที่เฟซบุ๊กทำหน้าที่เป็นพื้นที่สำหรับการตัดสินใจ ผู้วิจัยเสนอแนะว่าผู้สมัครควรใช้กลยุทธ์การสื่อสารแบบผสมผสานที่มีความจำเพาะเจาะจงกับแต่ละช่วงวัย และภาครัฐควรส่งเสริมทักษะการรู้เท่าทันสื่อดิจิทัลเพื่อรับมือกับปรากฏการณ์ห้องเสียงสะท้อน (Echo chamber) จากอัลกอริทึมได้อย่างรู้เท่าทัน