การพัฒนารูปแบบการเรียนรู้ด้วยกระบวนการคิดเชิงออกแบบ โดยใช้สมองเป็นฐานเพื่อสร้างเสริมความคิดสร้างสรรค์ ของนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษา วิเคราะห์ และสังเคราะห์องค์ประกอบของรูปแบบการเรียนรู้ด้วยกระบวนการคิดเชิงออกแบบโดยใช้สมองเป็นฐานเพื่อสร้างเสริมความคิดสร้างสรรค์ 2) พัฒนารูปแบบการเรียนรู้ด้วยกระบวนการคิดเชิงออกแบบโดยใช้สมองเป็นฐานเพื่อสร้างเสริมความคิดสร้างสรรค์ และ 3) ประเมินประสิทธิผลของรูปแบบการเรียนรู้ด้วยกระบวนการคิดเชิงออกแบบโดยใช้สมองเป็นฐานเพื่อสร้างเสริมความคิดสร้างสรรค์ของนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น การวิจัยเป็นประเภทการวิจัยและพัฒนา กลุ่มตัวอย่าง คือ นักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น จำนวน 30 คน จากโรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย นครศรีธรรมราช โดยใช้วิธีสุ่มแบบกลุ่ม เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลประกอบด้วย แบบวิเคราะห์และสังเคราะห์เอกสาร แบบประเมินคุณภาพรูปแบบฯ แบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน แบบประเมินความคิดสร้างสรรค์ แบบประเมินความพึงพอใจของนักเรียน และแบบสอบถามความคิดเห็นของผู้บริหารและครู การวิเคราะห์ข้อมูลใช้ การวิเคราะห์เนื้อหาและค่าสถิติ ได้แก่ ค่าเฉลี่ย, ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการทดสอบที ผลการวิจัยพบว่า ผลการศึกษา วิเคราะห์ และสังเคราะห์องค์ประกอบของรูปแบบฯ มี 4 องค์ประกอบ คือ หลักการของรูปแบบ วัตถุประสงค์ของรูปแบบ กระบวนการเรียนรู้ 6 ขั้นตอน (ขั้นเตรียมความพร้อม ขั้นวิเคราะห์และตีความปัญหา ขั้นสร้างแนวคิด ขั้นลงมือปฏิบัติ ขั้นทดลองใช้และปรับปรุง ขั้นนำความรู้ไปใช้) และการวัดประเมินผล ความคิดสร้างสรรค์ของนักเรียนประกอบด้วย 4 ด้าน คือ ความคิดริเริ่ม ความคิดคล่อง ความคิดยืดหยุ่น และความคิดละเอียดลออ การประเมินคุณภาพโดยผู้เชี่ยวชาญอยู่ในระดับมากที่สุด ประสิทธิผลของรูปแบบตามเกณฑ์ (E1/E2 = 80/87) นักเรียนมีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนสูงขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ 0.05 ความคิดสร้างสรรค์และความพึงพอใจของนักเรียนอยู่ในระดับมากที่สุด ผู้บริหารและครูให้ความเห็นในภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
McMillan, J. H. & Wergin, J. F. (2010). Understanding and evaluating educational research. (4th ed.). Upper Saddle River, New Jersey, USA: Pearson.
จิรารัตน์ บุญส่งค์. (2558). ผลของการจัดการเรียนรู้โดยใช้สมองเป็นฐานที่มีต่อผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนและ ความคิดสร้างสรรค์ของนักเรียน. วารสารครุศาสตร์, 42(3), 112-127.
ชูกิจ ลิมปิจำนงค์. (2564). บทบาทใหม่ของครูในยุคดิจิทัล: จากผู้สอนสู่โค้ชการเรียนรู้. กรุงเทพมหานคร: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
พิชญา กล้าหาญ และวิสูตร โพธิ์เงิน. (2564). การพัฒนากิจกรรมการเรียนรู้ตามแนวคิดการคิดเชิงออกแบบร่วมกับโครงงานเป็นฐานเพื่อส่งเสริมทักษะการคิดสร้างสรรค์. วารสารวิจัยทางการศึกษา, 15(2), 45-60.
สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. (2563). คู่มือการประเมินความคิดสร้างสรรค์สำหรับครูผู้สอน. กรุงเทพมหานคร: สสวท.
สรวงมณฑ์ สิทธิสมาน. (2563). การส่งเสริมความคิดสร้างสรรค์ของผู้เรียนไทยในศตวรรษที่ 21. กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์การศึกษาไทย.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2560). หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 (ฉบับปรับปรุง 2560). กรุงเทพมหานคร: กระทรวงศึกษาธิการ.
สำนักงานรับรองมาตรฐานและประเมินคุณภาพการศึกษา (องค์การมหาชน). (2559). รายงานผลการประเมินคุณภาพการศึกษาขั้นพื้นฐานระดับชาติ (O-NET และ PISA). กรุงเทพมหานคร: สำนักงานรับรองมาตรฐานและประเมินคุณภาพการศึกษา.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560 – 2579. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา.