การพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้ที่บูรณาการการคิดเชิงออกแบบร่วมกับ Generative AI ที่มีต่อความสามารถในการสร้างสรรค์สื่อการสอนวิทยาศาสตร์
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) พัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้ที่บูรณาการการคิดเชิงออกแบบ 2) ศึกษาสมรรถนะด้านการสร้างสรรค์สื่อการสอนวิทยาศาสตร์ของนักศึกษาและ 3) ศึกษาความพึงพอใจของนักศึกษาที่มีต่อการจัดการเรียนรู้ รูปแบบการวิจัยเป็นการวิจัยเชิงทดลองเบื้องต้นแบบกลุ่มเดียวทดสอบหลังเรียน กลุ่มตัวอย่างเป็นนักศึกษาชั้นปีที่ 2 คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏเลย จำนวน 52 คน ได้มาโดยการสุ่มแบบกลุ่ม รูปแบบการจัดการเรียนรู้พัฒนาด้วยพื้นฐานกระบวนการคิดเชิงออกแบบ ได้แก่ การทำความเข้าใจผู้เรียน การกำหนดปัญหา การสร้างแนวคิด การพัฒนาต้นแบบ และการทดสอบ โดยบูรณาการการใช้ Generative AI เพื่อสนับสนุนการออกแบบและพัฒนาสื่อการสอน เครื่องมือวิจัยประกอบด้วยแบบประเมินคุณภาพรูปแบบการจัดการเรียนรู้ แบบประเมินสมรรถนะด้านการสร้างสรรค์สื่อการสอนวิทยาศาสตร์ และแบบประเมินความพึงพอใจของนักศึกษา ซึ่งผ่านการตรวจสอบความตรงเชิงเนื้อหา (IOC) โดยผู้เชี่ยวชาญ มีค่าอยู่ระหว่าง 0.67 - 1.00 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยค่าเฉลี่ยและส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ผลการวิจัยพบว่า รูปแบบการจัดการเรียนรู้ที่พัฒนาขึ้นประกอบด้วย 4 ขั้นตอน 1) สำรวจปัญหาและบริบท 2) กำหนดประเด็นวิทยาศาสตร์ เชื่อมโยงจุดประสงค์การเรียนรู้ และสาระสำคัญ 3) สนับสนุนการออกแบบแนวคิด โครงร่าง และพัฒนาต้นแบบสื่อ 4) นำเสนอผลงาน และปรับปรุงสื่อ ผลการตรวจสอบคุณภาพ พบว่า อยู่ในระดับดีมาก (M = 4.51) ผลการประเมินสมรรถนะการสร้างสรรค์สื่อการสอนวิทยาศาสตร์ของนักศึกษา อยู่ในระดับดี (M = 3.75) ทั้งด้านการออกแบบสื่อตามกระบวนการคิดเชิงออกแบบและการประยุกต์ใช้ Generative AI เพื่อสนับสนุนการพัฒนาสื่อการเรียนรู้ นอกจากนี้ นักศึกษามีความพึงพอใจต่อการจัดการเรียนรู้ อยู่ในระดับมากที่สุด (M = 4.59)
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
จรูญ พานิชย์ ผลินไชย และสุพรทิพย์ ธนภัทรโชติวัต. (2559). การศึกษาสมรรถนะการจัดการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 ของนิสิตระดับปริญญาตรีคณะศึกษาศาสตร์มหาวิทยาลัยนเรศวร. สักทอง. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 22(2), 25-37.
ดวงสุดา สิทธิ และคณะ. (2568). AI x Design Thinking: สื่อการสอนของครูประถมศึกษา. วารสารอิเล็กทรอนิกส์ทางการศึกษา, 20(1), 1-15.
ปวริศร ภูมิสูง. (2566). การพัฒนาการคิดเชิงออกแบบของนักศึกษาวิชาชีพครูสาขาวิทยาศาสตร์ทั่วไป ที่ได้รับการจัดการเรียนรู้ตามแนวสตีมศึกษา. วารสารวิชาการครุศาสตร์อุตสาหกรรมและวิศวกรรมศึกษา, 14(2), 1-15.
พงศกร เตชะเสริมวัฒนากุล และปราวีณยา สุวรรณณัฐโชติ. (2568). การใช้ปัญญาประดิษฐ์แบบรู้สร้างในงานวิจัยทางการศึกษา:การทบทวนวรรณกรรมอย่างเป็นระบบ. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร, 27(1), 160-174.
พักตร์จิรา ปรารมภ์ และเชษฐ์ ศิริสวัสดิ์. (2565). การพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรมเพื่อพัฒนาสมรรถนะการใช้เทคโนโลยีและนวัตกรรมการศึกษาในศตวรรษที่ 21 สำหรับครูวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. วารสารครุศาสตร์ปริทรรศน์ คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, 9(2), 301- 313.
ลือชา ลดาชาติ และลฎาภา ลดาชาติ. (2560). ทฤษฎีความผันแปร: อีกมุมมองเกี่ยวกับการเรียนรู้. Journal of Inclusive and Innovative Education, 1(2), 37-51.
ศราวุธ รามศรี และสลา สามิภักดิ์. (2568). ผลการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ที่ส่งเสริมการคิดออกแบบในบริบทการนิเทศของครูพี่เลี้ยงที่มีต่อกรอบคิดติดยึดด้านการคิดออกแบบของนักศึกษาครูวิทยาศาสตร์. วารสารครุศาสตร์ปริทรรศน์ คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, 12(2), 220-233.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2566). สรุปการประชุมสภาการศึกษา ปี พ.ศ. 2566. เรียกใช้เมื่อ 25 ธันวาคม 2568 จาก https://backoffice.onec.go.th/uploaded2/Category/202401/OECBoardConclusion2566.pdf
สุไม บิลไบ. (2568). ผลของการจัดการเรียนรู้ด้วยกระบวนการคิดเชิงออกแบบเพื่อพัฒนาทักษะการคิดเชิงนวัตกรรมของนักศึกษาวิชาชีพครูกรณีศึกษานักศึกษาสาขาวิชาการสอนอิสลามศึกษา. วารสาร Journal of Information and Learning, 36(3), 1-13.
Baidoo-Anu, D. & Owusu Ansah, L. O. (2023). Education in the era of generative artificial intelligence (AI): Understanding the potential benefits of ChatGPT in promoting teaching and learning. Journal of AI, 7(1), 52-62.
Chiu, T. K. F. (2024). Future research recommendations for transforming higher education with generative AI. Computers and Education: Artificial Intelligence, 6, 100197. https://doi.org/10.1016/j.caeai.2023.100197.
Henriksen, D. et al. (2021). Design thinking: A creative approach to educational problems of practice. Thinking Skills and Creativity, 26, 140-153. https://doi.org/10.1016/j.tsc.2017.10.001.
Valtonen, T. et al. (2023). Fresh perspectives on TPACK: Pre-service teachers’ own appraisal of their challenging and confident TPACK areas. Education and Information Technologies, 28(1), 1-22.
