การไกล่เกลี่ยข้อพิพาทก่อนฟ้องคดีเกี่ยวกับสัญญาทางปกครอง : ศึกษาเปรียบเทียบกฎหมายต่างประเทศและไทย

บทคัดย่อ

 
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษากฎหมายเกี่ยวกับการไกล่เกลี่ยข้อพิพาทก่อนฟ้องคดีเกี่ยวกับสัญญาทางปกครองในศาลปกครองของต่างประเทศและประเทศไทย เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ ศึกษาและวิเคราะห์ข้อมูลจากเอกสารต่าง ๆ เก็บรวบรวมข้อมูลจากการสัมภาษณ์เชิงลึกผู้ให้ข้อมูลสำคัญจำนวน 20 รูป/คน รวมถึงการสนทนากลุ่มเฉพาะผู้ทรงคุณวุฒิจำนวน 9 รูป/คน วิเคราะห์ข้อมูลแบบพรรณนา ผลการศึกษาพบว่า รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 มาตรา 258 ง. ด้านกระบวนการยุติธรรม (1) ได้ส่งเสริมเพื่อสร้างกลไกให้ประชาชนเข้าถึงความยุติธรรมได้อย่างรวดเร็ว ทั้งนี้ เมื่อศึกษากฎหมายของต่างประเทศจำนวน 6 ประเทศปรากฎว่า สาธารณรัฐฝรั่งเศส สหพันธ์สาธารณรัฐเยอรมนี สหรัฐอเมริกา สาธารณรัฐออสเตรีย ประเทศอังกฤษ และประเทศเนเธอร์แลนด์ ต่างมีกฎหมายที่ให้อำนาจเพื่อจัดให้มีกระบวนการไกล่เกลี่ยข้อพิพาทก่อนฟ้องคดีทั้งสิ้น ซึ่งในแต่ละประเทศได้มีการกำหนดประเภทคดีที่สามารถเข้าสู่กระบวนการไกล่เกลี่ยข้อพิพาทก่อนฟ้องคดีได้
โดยข้อพิพาทเกี่ยวกับสัญญาทางปกครองเป็นหนึ่งในประเภทคดีที่ทั้ง 6 ประเทศสามารถไกล่เกลี่ยข้อพิพาทก่อนฟ้องคดีได้ โดยแต่ละประเทศจะกำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการไกล่เกลี่ยข้อพิพาทก่อนฟ้องคดีที่แตกต่างกันออกไป
แต่เมื่อเทียบกับกฎหมายไทยในปัจจุบันตามพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ. 2542 มาตรา 66/1 ถึง มาตรา 66/12 ให้อำนาจศาลปกครองไกล่เกลี่ยข้อพิพาทเกี่ยวกับสัญญาทางปกครองได้เฉพาะหลังฟ้องคดีเท่านั้น ผู้วิจัยจึงได้ศึกษาเกี่ยวกับการไกล่เกลี่ยข้อพิพาทก่อนฟ้องคดีเกี่ยวกับสัญญาทางปกครองของต่างประเทศเพื่อนำมาพัฒนากฎหมายว่าด้วยการไกล่เกลี่ยข้อพิพาทก่อนฟ้องคดีเกี่ยวกับสัญญาทางปกครอง
ในประเทศไทย