BEFORE BECOMING “KHONG DEE PAK THAI”: THE FORMATION AND ORIGINS OF BEING SOUTHERN IDENTITY IN THE NATION STATE AND THAINESS CONTEXT, 1910S - 1960S

Main Article Content

Pornchai Nakseethong

Abstract

This research article aims to study, understand, and present the formation and origins of the emotions and identity of the people of Southern Thailand during the 1910s - 1960s, as presented by local scholars/intellectuals. This study analyzes and interprets the lives, works, and roles of key local scholars/intellectuals who played significant roles in the southern provinces within the context of national and Thai identity during the 1910s - 1960s, in conjunction with other contemporary historical documents, through historical research methodology. The research findings and discussion based on Barbara Rosenwein's concept of Emotional Communities. The research found that the establishment of emotions and models of Southern Thai identity by Professor Suthiwong Phongphaiboon, as presented in the Encyclopedia of Southern Thai Culture (Thailand) since the 1980s, did not occur haphazardly. However, it is a consequence of the lives, works, and roles of local scholars/intellectuals in the context of nation-building and Thai identity construction during the 1910s - 1960s that contributed to the shaping and served as the foundation for the creation of the Southern Thai identity. In particular, the studies of local history and literature from local scholars, as well as the role of local intellectuals in their interactions with the modern bureaucratic state. As well as through expressions in specific dialects or southern Thai dialects, which have taken shape as a local identity closely related to the nation and Thai identity. Subsequently, these feelings influenced Professor Suthiwong Pongpaiboon in producing academic works that emphasized folklore and local culture in Southern Thailand. Since his work “Khong dee pak thai” and continuously producing other works since the 1960s

Article Details

How to Cite
Nakseethong, P. (2026). BEFORE BECOMING “KHONG DEE PAK THAI”: THE FORMATION AND ORIGINS OF BEING SOUTHERN IDENTITY IN THE NATION STATE AND THAINESS CONTEXT, 1910S - 1960S. Journal of Social Science Development, 9(5), 232–243. retrieved from https://so07.tci-thaijo.org/index.php/JSSD/article/view/11001
Section
Research Articles

References

ขุนมนตรีบริรักษ์ (พ. ศิริธร). (2481). ประวัติพระพุทธไสยาศน์วัดแหลมจาก.สงขลา. สงขลา: โรงพิมพ์พานิช.

เครก เจ. เรม์โนลด์ส. (2550). เจ้าสัว ขุนสึก ศักดินา ปัญญาชน และคนสามัญ. กรุงเทพมหานคร: มูลนิธิโครงการตำราสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์.

ชาวนครศรีธรรมราช (นามแฝง). (2481). หนังสือกลอนเพลงบอก. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์พระจันทร์.

ธงชัย วินิจจะกูล. (2560). คนไทย/คนอื่น: ว่าด้วยความเป็นอื่นของความเป็นไทย. นนทบุรี: ฟ้าเดียวกัน.

__________. (2563). ออกนอกขนบประวัติศาสตร์ไทย. นนทบุรี: ฟ้าเดียวกัน.

ธนาพล ลิ่มอภิชาต และวริศา กิตติคุณเสรี. (2551). ประวัติศาสตร์การเมืองของวาทกรรมหนังสือดี. วารสารอ่าน, 1(3), 38 - 60.

นิธิ เอียวศรีวงศ์. (2540). ท่านอาจารย์สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์ในไทยคดีศึกษาและอัตลักษณ์ไทย ใน พรศักดิ์ พรหมแก้ว (บรรณาธิการ), ทีทรรศน์วัฒนธรรม (หน้า 1 - 11). สงขลา: สถาบันทักษิณคดีศึกษา.

เบเนดิกท์ แอนเดอร์สัน. (2560). ชุมชนจินตกรรม: บทสะท้อนว่าด้วยกำเนิดและการแพร่ขยายของชาตินิยม. (พิมพ์ครั้งที่ 4). กรุงเทพมหานคร: มูลนิธิโครงการตำราสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์.

พ.ป. โกไศยกานนท์. (2476). ประเทศ ชาติ ศาสนา พระมหากษัตริย์ พิมพ์แจกในงานศพท่านอุปัชฌาย์ (แดง) วัดห้วยลึก. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์พระจันทร์.

พระครูวิจารณ์ศีลคุณ (ชู). (2475). ภาษิตลุงสอนหลาน. (พิมพ์ครั้งที่ 2). สงขลา: โรงพิมพ์สมบูรณ์-โอสถ.

พระครูสมห์ดำ. (2479). ประวัติพระครูเหมเจติยานุรักษ์ (ห้องกิ้ม วุฑฺฒิกโร) พิมพ์แจกในงานพระราชทานเพลิงศพพระครูเหมเจติยานุรักษ์ วัดท่ามอญ. นครศรีธรรมราช: โรงพิมพ์มิตรบำรุง.

พระติสสสโร (ทับ). (2467). ประวัติพระครูวิจารณ์ศีลคุณ (ชู) พิมพ์แจกในงานฌาปนกิจศพพระครูวิจารณ์ศีลคุณ (ชู). กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์ห้างสมุด.

พิเชฐ แสงทอง และคณะ. (2563). วรรณกรรมและเรื่องเล่าประจำถิ่นกับการฟื้นพลังทางสังคมในชุมชนบริเวณลุ่มทะเลสาบสงขลา. ใน รายงานการวิจัย. สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม.

ภาคิน นิมมานนรวงศ์. (2557). ปริทัศน์ประวัติศาสตร์อารมณ์. วารสารประวัติศาสตร์ ธรรมศาสตร์, 1(1), 107-154.

มานะ ขุนวีช่วย. (2546). ชุมโจรแห่งลุ่มน้ำทะเลสาบสงขลา พ.ศ. 2437-2465. ใน วิทยานิพนธ์อักษรศาสตรมหาบัญฑิต สาขาวิชาประวัติศาสตร์เอเชียตะวันออกเฉียงใต้. มหาวิทยาลัยศิลปากร.

ยงยุทธ ชูแว่น. (2551). ประวัติศาสตร์ท้องถิ่นไทย. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.

วุฒิชัย มูลศิลป์ และสมโชติ อ๋องสกุล. (2524). มณฑลเทศาภิบาล: วิเคราะห์เปรียบเทียบ. กรุงเทพมหานคร: สมาคมสังคมศาสตร์แห่งประเทศไทย.

ศิริอร เพชรภิรมย์. (2563). พลวัตวิธีวิทยาวัฒนธรรมศึกษาภาคใต้ผ่านงานเขียนของศาสตราจารย์สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. ใน ดุษฏีนิพนธ์ปรัชญาดุษฏีบัณฑิต สาขาวิชาวัฒนธรรมศึกษา. มหาวิทยาลัยทักษิณ.

สงบ ส่งเมือง. (2525). ท้องถิ่นนิยมกับปัญหาการรวมชาติสมัยรัชกาลที่ 5 และผลกระทบที่มีต่อปัญหาการเมืองการปกครองปัจจุบัน: กรณีศึกษาเฉพาะกรณีภาคใต้. ใน รายงานการวิจัย. สำนักงานคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ.

สมเด็จฯ กรมพระยาดำรงราชานุภาพ. (2460). ตำนานพระธาตุเมืองนครศรีธรรมราชแต่งเป็นกลอนสวด. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์โสภณพิพรรฒธนากร.

สว่าง ณ พัทลุง. (2476). ประวัติและธรรมปฏิบัติของพระยาโสภณพัทลุงกุล (สว่าง ณ พัทลุง). กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์ไทยเขษม.

สายชล สัตยานุรักษ์. (2550). ประวัติศาสตร์วิธีคิดเกี่ยวกับสังคมและวัฒนธรรมไทยของปัญญาชน พ.ศ. 2435-2535. เชียงใหม่: มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.

__________. (2566). อารมณ์ความรู้สึกชนชั้นกลางไทยในคืนวันที่ผันแปร. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม.

อรรถจักร์ สัตยานุรักษ์. (2556). ความรู้สึกกับประวัติศาสตร์: ประวัติศาสตร์ความรู้สึก ใน ฉัตรทิพย์ นาถสุภา (บรรณาธิการ), ด้วยรัก เล่ม 1: ปรัชญาและสาระของประวัติศาสตร์และสังคมศาสตร์ (หน้า 129-173). กรุงเทพมหานคร: สร้างสรรค์.