การพัฒนารูปแบบการบริหารสถานศึกษาเพื่อพัฒนาทักษะชีวิตและอาชีพของนักเรียนโรงเรียนด่านขุนทด สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครราชสีมา เขต 5
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพปัจจุบัน สภาพที่พึงประสงค์ และแนวทางการบริหารสถานศึกษา 2) สร้างและตรวจสอบรูปแบบ 3) ศึกษาผลการใช้รูปแบบ และ 4) ประเมินรูปแบบ เป็นการวิจัยแบบผสมวิธี กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ รองผู้อำนวยการและครูผู้สอน จำนวน 105 คน โดยสุ่มตัวอย่างแบบแบ่งชั้นภูมิ ตามตารางของเครจซีและมอร์แกน 2) กลุ่มผู้ให้ข้อมูล ได้แก่ ผู้เชี่ยวชาญ จำนวน 7 คน เลือกแบบเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ เป็นแบบสอบถามและแบบสัมภาษณ์ สถิติที่ใช้ ได้แก่ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ค่า PNI และวิเคราะห์เชิงเนื้อหา พบว่า 1) สภาพปัจจุบันการบริหารสถานศึกษาเพื่อพัฒนาทักษะชีวิตและอาชีพของนักเรียน โดยรวมอยู่ในระดับปานกลาง ส่วนสภาพที่พึงประสงค์อยู่ในระดับมากที่สุด และลำดับความต้องการจำเป็นสูงสุด ได้แก่ ด้านการวัดและประเมินผล ด้านการมีส่วนร่วมของผู้ปกครองและชุมชน และด้านหลักสูตร ตามลำดับ แนวทางการบริหารสถานศึกษา พบว่า ผู้บริหารสถานศึกษามุ่งเน้นการพัฒนาหลักสูตรที่มีความยืดหยุ่นสอดคล้องกับบริบทท้องถิ่น การจัดการเรียนรู้เชิงรุก การวัดและประเมินผลที่หลากหลาย การพัฒนาสมรรถนะครูผู้สอนอย่างต่อเนื่อง ตลอดจนการส่งเสริมการมีส่วนร่วมของผู้ปกครองและชุมชน เพื่อให้นักเรียนได้รับการพัฒนาทักษะชีวิตและอาชีพอย่างครบถ้วนและนำไปประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวันได้อย่างแท้จริง 2) รูปแบบที่สร้างขึ้นประกอบด้วย 3 องค์ประกอบ ได้แก่ ทักษะชีวิตและอาชีพของนักเรียน 5 ด้าน กระบวนการบริหารตามหลัก POLC และผลที่เกิดจากกระบวนการบริหารตามคู่มือการใช้รูปแบบ 7 ด้าน 3) ผลการประเมินทักษะชีวิตและอาชีพก่อนการใช้รูปแบบ อยู่ในระดับปานกลาง และหลังจากการใช้รูปแบบ อยู่ในระดับมากที่สุด และ 4) รูปแบบที่พัฒนาขึ้นมีความเป็นไปได้และความเป็นประโยชน์อยู่ในระดับสูง
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กมล โพธิเย็น. (2564). Active Learning: การจัดการเรียนรู้ที่ตอบโจทย์การจัดการศึกษาในศตวรรษที่ 21. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร, 19(1), 11-28.
จิติมา วรรณศรี. (2566). การบริหารจัดการสู่คุณภาพผู้เรียนและสถานศึกษา. พิษณุโลก: รัตนสุวรรณ การพิมพ์ 3.
ณัจฉรียา ภาธรธนฤต. (2566). การบริหารงานวิชาการด้านการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (ACTIVE LEARNING) ของโรงเรียนมัธยมศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่ การศึกษามัธยมศึกษาพะเยา. ใน สารนิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา. มหาวิทยาลัยพะเยา.
ณิรดา เวชญาลักษณ์. (2565). การบริหารหลักสูตรสถานศึกษาเพื่อพัฒนาทักษะผู้เรียนในศตวรรษที่ 21. กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ภานุชนารถ ทองคำเปลว และคณะ. (2568). แนวทางการบริหารหลักสูตรเพื่อส่งเสริมทักษะอาชีพสำหรับนักเรียนในโรงเรียนขยายโอกาสทางการศึกษากลุ่มห้วยชมภู สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเชียงราย เขต 1. วารสารมณีเชษฐาราม วัดจอมมณี, 8(2), 1-15.
มลฤดี เพ็งสง่า และมัทนา วังถนอมศักดิ์. (2566). การบริหารสถานศึกษายุคดิจิทัล. วารสารวิชาการศึกษาศาสตร์ ศรีนครินทรวิโรฒ, 24(2), 162-177.
โรงเรียนด่านขุนทด. (2567). แผนปฏิบัติการ ปีการศึกษา 2567 โรงเรียนด่านขุนทด. นครราชสีมา: โรงเรียนด่านขุนทด.
ลักษณ์ประภา สุวรรณสมบัติ. (2565). การบริหารงานวิชาการของผู้บริหารที่ส่งผลต่อประสิทธิภาพสถานศึกษาตามแบบชีวิตวิถีใหม่ สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาจันทบุรี เขต 1. ใน วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา. มหาวิทยาลัยราชภัฏรำไพพรรณี.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2560 - 2579. กรุงเทพมหานคร: พริกหวานกราฟฟิค.
สำนักบริหารงานการมัธยมศึกษาตอนปลาย สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2561). แนวทางการจัดทักษะการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 ที่เน้นสมรรถนะทางสาขาวิชาชีพ. กรุงเทพมหานคร: สำนักบริหารงานการมัธยมศึกษาตอนปลาย สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน.
อัจจิมา วงศ์ชมภู และคณะ. (2566). แนวทางการบริหารสถานศึกษาเพื่อส่งเสริมการจัดการเรียนรู้เชิงรุก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 3. วารสารสังคมศาสตร์บููรณาการ, 9(3), 17-25.
Binkley, M. et al. (2012). Defining Twenty-First Century Skills. In Assessment and Teaching of 21St Century Skills. Berlin, Germany: Springer Dordrecht.
Cronbach, L. J. (1990). Essential of psychological testing. (5th ed.). New York: Harper Collins.
Krejcie, R. V. & Morgan, D. W. (1970). “Determining Sample Size for Research Activities”. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607-610.
Lawshe, C. H. (1975). A quantitative approach to content validity. Personnel Psychology, 28(4), 563-575.
Likert, R. (1967). The human organization: Its management and value. New York: McGraw-Hill.
Partnership for 21st Century Learning. (2013). Framework for 21st Century Learning. Retrieved October 12, 2025, from https://www.battelleforkids.org/wp-content/uploads/2023/11/P21_ Framework_Brief.pdf