การศึกษาแนวทางการพัฒนาพื้นที่ชุมชนโดยรอบมหาวิทยาลัยราชภัฎวไลยอลงกรณ์ ในพระบรมราชูปถัมภ์ โดยมีส่วนร่วมของประชานในพื้นที่ตำบลสะแกกรัง อำเภอเมือง จังหวัดอุทัยธานี
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาและวิเคราะห์สภาพการณ์พื้นที่ชุมชนโดยรอบมหาวิทยาลัยราชภัฏวไลยอลงกรณ์ ในพระบรมราชูปถัมภ์ ตำบลสะแกกรัง อำเภอเมือง จังหวัดอุทัยธานี และ 2) สร้างแนวทางการพัฒนาชุมชนโดยรอบมหาวิทยาลัยฯ โดยการมีส่วนร่วมของประชาชนในพื้นที่ตำบลสะแกกรัง เป็นการวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม กลุ่มตัวอย่างคัดเลือกแบบเจาะจง จำนวน 35 คน ได้แก่ กำนันและผู้ใหญ่บ้านโดยรอบมหาวิทยาลัย 8 คน แกนนำชุมชนประกอบด้วยปราชญ์ชุมชนและผู้นำอาวุโสของชุมชน 5 คน คณะผู้บริหารองค์การบริหารส่วนตำบลสะแกกรัง 5 คน และประชาชนในพื้นที่เขตเทศบาลตำบลสะแกกรัง 17 คน วิธีดำเนินการวิจัย ได้แก่ การค้นคว้าและวิเคราะห์จากเอกสาร การสัมภาษณ์เชิงลึก การสนทนากลุ่ม และการสังเกตการณ์แบบมีส่วนร่วม ผลการวิจัยพบว่า 1) สภาพการณ์พื้นที่ชุมชนโดยรอบมหาวิทยาลัยฯ เป็นชุมชนที่เกิดขึ้นตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา โดยเมืองอู่ไทยมีบทบาทสำคัญในฐานะเมืองหน้าด่านเป็นสมรภูมิสำคัญในการขับไล่พม่า ความสำคัญทางยุทธศาสตร์นี้ต่อเนื่องมาจนถึงสมัยกรุงธนบุรี เมื่อมีการย้ายเมืองอู่ไทยมาไว้ที่บ้านสะแกกรัง และเติบโตเป็นชุมชนต่อเนื่องมาจนถึงปัจจุบัน อีกทั้งยังเป็นแหล่งเลี้ยงปลาในกระชังบนแม่น้ำสะแกกรัง มีวิถีชาวแพ และมีการรวมกลุ่มอาชีพเครื่องจักสานเกาะเทโพ 2) แนวทางการพัฒนาชุมชนโดยรอบมหาวิทยาลัยฯ ประกอบด้วย 2.1) การพัฒนาแหล่งเพาะเลี้ยงปลาแรด 2.2) การสร้างโรงสีชุมชนในพื้นที่มหาวิทยาลัย 2.3) ศูนย์ถ่ายทอดเทคโนโลยีทางการเกษตร 2.4) การยกระดับและพัฒนากลุ่มจักสาน 2.5) การพัฒนาและยกระดับที่พักโฮมสเตย์ชุมชน 2.6) สถานที่พักแคมป์ปิ้งและคาร์แคมป์ และ 2.7) การสร้างเส้นทางท่องเที่ยวทางจักรยานและทางน้ำ โดยพัฒนาท่าเรือร่วมกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กลุ่มงานยุทธศาสตร์และข้อมูลเพื่อการพัฒนาจังหวัดอุทัยธานี. (2565). แผนพัฒนาจังหวัดอุทัยธานี พ.ศ. 2566-2570. เรียกใช้เมื่อ 25 กันยายน 2568 จาก https://www.uthaithani.go.th/2025/wp-content/uploads/2025/09/planUthai66-70final.pdf
กาญจนา แก้วเทพ. (2567). การวิเคราะห์สังเคราะห์ในงานวิจัยเพื่อท้องถิ่น: ความเข้าใจพื้นฐาน. (พิมพ์ครั้งที่ 2). ชลบุรี: โครงการกลไกการบริหารจัดการงานวิจัยเพื่อท้องถิ่นเพื่อการพัฒนาเศรษฐกิจ ปี 2567 (กลไกกลาง) มหาวิทยาลัยบูรพา.
นพรัตน์ ทรงสายชลชัย และคณะ. (2565). แนวทางการพัฒนาการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม จังหวัดอุทัยธานี. วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยการกีฬาแห่งชาติ, 14 (1), 115-131.
ประเวศ วะสี. (2550). สามเหลี่ยมเขยื้อนภูเขา. เรียกใช้เมื่อ 31 พฤษภาคม 2569 จาก https://omeka.p-set.org/s/Prawase/media/2362
พระราชบัญญัติมหาวิทยาลัยราชภัฏ พ.ศ. 2547. (2547). ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 121 ตอนพิเศษ 23 ก, หน้า 1-24 (14 มิถุนายน 2547).
สำนักงานจังหวัดอุทัยธานี. (2564). ข้อมูลทั่วไปจังหวัด. เรียกใช้เมื่อ 31 มีนาคม 2568 จาก https://uthaithani. moc.go.th/th/content/page/index/id/1055
สุภางค์ จันทวานิช. (2558). วิธีการวิจัยเชิงคุณภาพ. (พิมพ์ครั้งที่ 23). กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
Berkes, F. (2004). Rethinking community-based conservation. Conservation Biology, 18(3), 621-630.
Carayannis, E. G. & Campbell, D. F. J. (2009). ‘Mode 3’ and ‘Quadruple Helix’: Toward a 21st century fractal innovation ecosystem. International Journal of Technology Management, 46(3-4), 201-234.
Vasilescu, R. et al. (2010). Developing university social responsibility: A model for the challenges of the new civil society. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 2(2), 4177-4182.