การประยุกต์ใช้หลักภาวนา 4 เพื่อการพัฒนาภาวะผู้นำของนักเรียชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น โรงเรียนวัดสุวรรณาวาส ตำบลบางทอง อำเภอท้ายเหมือง จังหวัดพังงา

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาแนวคิดแนวคิดเกี่ยวกับการพัฒนาภาวะผู้นำของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น โรงเรียนวัดสุวรรณาวาส ตำบลบางทอง อำเภอท้ายเหมือง จังหวัดพังงา 2) เพื่อศึกษาหลักภาวนา 4 ที่ปรากฏในคัมภีร์พระพุทธศาสนา และ 3) การประยุกต์ใช้หลักภาวนา 4 เพื่อการพัฒนาภาวะผู้นำของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น โรงเรียนวัดสุวรรณาวาส ตำบลบางทอง อำเภอท้ายเหมือง จังหวัดพังงา เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative Research) และการศึกษาภาคสนาม (Field Research) การสัมภาษณ์แบบเชิงลึก (In-depth interview) ผลการวิจัยพบว่า 1) แนวคิดเกี่ยวกับการพัฒนาภาวะผู้นำของนักเรียน เป็นภาวะผู้นำที่มีมาตั้งแต่เกิดและได้รับการปรับแต่งโดยการอบรมสั่งสอนทำให้เกิดภาวะผู้นำพื้นฐานขึ้นในตัว สิ่งแวดล้อมต่าง ๆ สามารถทำให้ภาวะผู้นำพื้นฐานนั้นแปรเปลี่ยนไปได้อีกไม่ว่าจะทางดีขึ้นหรือเลวลง และภาวะผู้นำสามารถพัฒนาขึ้นมาได้ 2) หลักภาวนา 4 ที่ปรากฏในคัมภีร์พระพุทธศาสนา เป็นกระบวนการของการพัฒนาที่แท้จริง ได้แก่ 2.1) กายภาวนา หรือการพัฒนากาย 2.2) ศีลภาวนา หรือการพัฒนาศีล 2.3) จิตภาวนา หรือการพัฒนาจิต 2.4) ปัญญาภาวนา หรือการพัฒนาปัญญา 3) การประยุกต์ใช้หลักภาวนา 4 เพื่อการพัฒนาภาวะผู้นำของนักเรียน ใน 4 ด้าน ได้แก่ 1) หลักการปฏิบัติ ด้านกายศีล สมาธิ และปัญญา 2) รู้จักสำรวมระมัดระวังในการประพฤติปฏิบัติ ไม่ไปเบียดเบียนใคร ไม่ทำร้ายใคร รู้จักช่วยเหลือเกื้อกูลกัน 3) ทำในสิ่งที่ควรทำ ไม่นิ่งเฉย โดยให้ความสำคัญกับทุกคนที่ทำงานร่วมกัน และเพื่อนักเรียนให้เกิดความสุขในด้านจิตใจ 4) ตั้งตนอยู่ในความไม่ประมาท มีความสุขในการทำงาน ครอบครัวมีความสุข คือ มีความสุขทั้งกายและใจ