ผลสัมฤทธิ์ของการฝึกอบรมเชิงพุทธจิตวิทยาที่มีต่อความสุขในงานในเขตพื้นที่จังหวัดพระนครศรีอยุธยา

สมโภช  ศรีวิจิตรวรกุล

ผู้แต่ง

สมโภช ศรีวิจิตรวรกุล Faculty of Humanities

คำสำคัญ:

ผลสัมฤทธิ์การทำงาน, การฝึกอบรมเชิงพุทธจิตวิทยา, ความสุขในงาน

บทคัดย่อ

การวิจัยเรื่องนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาระดับการใช้หลักพุทธจิตวิทยา เพื่อประยุกต์หลักธรรมก่อนและหลังการฝึกอบรมเชิงพุทธจิตวิทยา และเพื่อศึกษาผลของการฝึกอบรมเชิงพุทธจิตวิทยาที่มีต่อความสุขในงาน เป็นการวิจัยกึ่งทดลอง เก็บรวบข้อมูลแบบผสานวิธี คือการวิจัยเชิงปริมาณและเชิงคุณภาพ กลุ่มตัวอย่างพนักงานในโรงงานอุตสาหกรรมในเขตพื้นที่จังหวัดพระนครศรีอยุธยา จำนวน 200 คน ประกอบด้วยกลุ่มทดลอง 100 คน และกลุ่มเปรียเทียบ 100 คน เครื่องมือที่ใช้เก็บรวบรวมข้อมูล ได้แก่แบบสอบถามและแบบและสัมภาษณ์แบบมีโครงสร้าง เก็บข้อมูลก่อนและหลังการอบรมเชิงพุทธจิตวิทยา วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการหาค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน และความแตกต่างระหว่างกลุ่มเข้าอบรมและไม่เข้าการอบรม ด้วย สถิติ t-test , F-test เก็บรวบรวมข้อมูลเชิงคุณภาพจากการสัมภาษณ์ และวิเคราะห์ข้อมูลเชิงพรรณนด้วยการจัดจำแนกและจัดระบบข้อมูล(Typology and Taxonomy) เกี่ยวกับความสุขในของพนักงาน

ผลการการวิจัย พบว่า ในกลุ่มที่ไม่ได้เข้าร่วมการอบรมเชิงพุทธจิตวิทยาโดยภาพรวมอยู่ในระดับปานกลาง ส่วนในกลุ่มที่ได้เข้าร่วมการอบรม โดยภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด เมื่อพิจารณารายด้าน พบว่า ด้านความมั่นคงในองค์กร ด้านค่าตอบแทน ด้านสภาพแวดล้อมงาน ด้านลักษณะงาน การปฏิสัมพันธ์ และด้านสมดุลรายได้ ด้านค่าใช้จ่าย อยู่ในระดับมากที่สุด แสดงว่าการเข้ารับการอบรมเชิงพุทธจิตวิทยาเพื่อประยุกต์ใช้หลักธรรมทางพระพุทธศาสนาของพนักงานช่วยให้เกิดประสิทธิผลการทำงาน

ผลวิจัยจากการสัมภาษณ์เชิงลึก พบว่า พนักงานพึงพอใจต่อค่าตอบแทนที่สอดคล้องกับประสบการณ์และความสามารถ สภาพแวดล้อมการทำงานที่ดี ลักษณะงานสอดคล้องตำแหน่งและส่งเสริมสมดุลชีวิต การมีความสัมพันธ์ที่ดีกับเพื่อนร่วมงานและการทำงานร่วมในความหลากหลายทางวัฒนธรรมช่วยเพิ่มประสิทธิภาพองค์กรที่สนับสนุนด้านฝึกอบรมและสวัสดิการช่วยสร้างความมั่นคง ขณะเดียวกันการวางแผนการเงิน ควบคุมค่าใช้จ่าย และการออมอย่างต่อเนื่องเสริมความสมดุลทางการเงินของพนักงาน จากผลการสัมภาษณ์ดังกล่าวส่งผลต่อความสุขในงานของกลุ่มที่เข้ารับการอบรมเชิงพุทธจิตวิทยา

เอกสารอ้างอิง

Chanakarn Puangrayaa et al. (2022). The impact of work environment on work fatigue among educational personnel at a school in Samut Prakan Province (Research report). Industrial and Organizational Psychology Program, Faculty of Humanities and Social Sciences, Suan Dusit University.

Jenrapa Biafou. (2018). Emotional intelligence, workplace relationships, motivation, communication, and career advancement affecting job success of employees in private companies in the Silom area, Bangkok (Research report). Master of Business Administration Program, Bangkok University.

Nattakul Phuklang. (2018). The development of job performance potential of general administrative officers at Mahasarakham Rajabhat University (Research report). Mahasarakham Rajabhat University.

Natthaphon Boonsorn et al. (2024). The application of the Four Foundations of Mindfulness to promote quality of life in the work performance of the Secretariat of the Senate personnel. Journal of Political Science and Public Administration, Mahachulalongkornrajavidyalaya University, 6(2).

Pathompong Kukkhaew. (2022). Factors influencing financial adaptation of people in Suphanburi Province during the COVID-19 pandemic (Research report). Faculty of Business Administration and Information Technology, Rajamangala University of Technology Suvarnabhumi, Suphanburi Campus.Phuwitayaphan, A. (2017). Happy organizations: What employees desire. Retrieved June 25, 2025, from https://shorturl.at/1kENy

Suwanna, K. (2023). Work behavior and environment affecting industrial factory employees’ happiness after the COVID-19 situation. Suthiparithat Journal, Dhurakij Pundit University, 37(2), April–June 2023.

Surapong Nimkerdphon. (2018). The relationship between happiness and job performance of employees in companies listed on the Market for Alternative Investment (MAI) (Doctoral dissertation, Doctor of Business Administration Program, Dhurakij Pundit University).