กลยุทธ์การบริหารวัฒนธรรมองค์กรแบบญี่ปุ่นในสถานศึกษา กรณีศึกษา สถาบันโคเซ็นแห่งสถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง
คำสำคัญ:
วัฒนธรรมองค์กร, การบริหารแบบญี่ปุ่น, กลยุทธ์องค์กร, สถาบันโคเซ็นแห่ง สจล.บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาปัญหาและความต้องการการบริหารวัฒนธรรมองค์กรแบบญี่ปุ่นของสถาบันโคเซ็นแห่ง สจล. (KOSEN – KMITL) 2) สร้างกลยุทธ์การบริหารวัฒนธรรมองค์กรแบบญี่ปุ่น และ 3) ประเมินความเหมาะสมของกลยุทธ์ที่พัฒนาขึ้น การวิจัยเป็นแบบผสมผสานวิธี (Mixed Methods Research) ดำเนินการ 3 ระยะ ได้แก่ ระยะที่ 1 ศึกษาปัญหาและความต้องการโดยใช้แบบสอบถามกับผู้บริหาร อาจารย์ และบุคลากร จำนวน 86 คน วิเคราะห์ข้อมูลด้วยค่าเฉลี่ย ค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และ SWOT Analysis ระยะที่ 2 พัฒนากลยุทธ์โดยใช้ TOWS Matrix ร่วมกับการสัมภาษณ์เชิงลึกแบบกึ่งโครงสร้างจากผู้เชี่ยวชาญ จำนวน 5 คน และวิเคราะห์ข้อมูลเชิงเนื้อหา และระยะที่ 3 ประเมินความเหมาะสมและความเป็นไปได้ของกลยุทธ์โดยผู้ทรงคุณวุฒิ จำนวน 10 คน วิเคราะห์ข้อมูลด้วยค่าเฉลี่ยและค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน
ผลการวิจัยพบว่า การบริหารวัฒนธรรมองค์กรแบบญี่ปุ่นของ KOSEN – KMITL โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก โดยมีจุดเด่นด้านการสื่อสารและการทำงานเป็นทีม ส่วนด้านที่ควรพัฒนา คือ ความต่อเนื่องของระบบงานและการมีส่วนร่วมของบุคลากร กลยุทธ์ที่พัฒนาขึ้นประกอบด้วย 4 กลยุทธ์หลัก ได้แก่ 1) การสร้างรากฐานวัฒนธรรมด้วยวิสัยทัศน์และทัศนคติแบบญี่ปุ่น 2) การพัฒนาระบบและโครงสร้างงาน 3) การพัฒนาภาวะผู้นำและการสื่อสาร และ 4) การสร้างระบบประเมินผลและแรงจูงใจ ผลการประเมินจากผู้ทรงคุณวุฒิพบว่า กลยุทธ์มีความเหมาะสมอยู่ในระดับมากที่สุด และสามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้ในบริบทของสถานศึกษาและองค์กรพหุวัฒนธรรมที่มีลักษณะใกล้เคียงกัน
เอกสารอ้างอิง
ธัญจิรา นาเจริญกุล. (2565). การสื่อสารแบบ Ho–Ren–So กับประสิทธิภาพการปฏิบัติงานในองค์กรญี่ปุ่นในประเทศไทย. วารสารวิชาการด้านการบริหารธุรกิจ, 14(1), 77–92.
ปรีชา คุณฮวย และชนันทิยา น้อยจันทร์. (2565). การประยุกต์ใช้ทฤษฎี Z ในการบริหาร องค์กร. รายงานการประชุม Graduate School Conference,
พลอย สุวรรณชมภู (2021). วัฒนธรรมองค์กรญี่ปุ่นมีผลต่อความผูกพันของพนักงานชาวไทยในบริษัทข้ามชาติญี่ปุ่นในกรุงเทพมหานครและปริมณฑล. วารสารวิชาการสถาบันวิทยาการจัดการแห่งแปซิฟิค สาขามนุษศาสตร์และสังคมศาสตร์, 7.
Bass, B. M., & Avolio, B. J. (1994). Improving organizational effectiveness through transformational leadership. Thousand Oaks, CA: Sage Publications.
Cameron, K. S., & Quinn, R. E. (2006). Diagnosing and changing organizational culture: Based on the competing values framework (Rev. ed.). San Francisco, CA: Jossey-Bass.
David, F. R. (2018). Strategic management: Concepts and cases: A competitive advantage approach (16th ed.). Harlow, England: Pearson Education.
Denison, D. R., Nieminen, L., & Kotrba, L. (2014). Diagnosing organizational cultures: A conceptual and empirical review of culture effectiveness surveys. European Journal of Work and Organizational Psychology, 23(1), 145–161. doi:10.1080/1359432X.2012.713173
Dore, R. (1980). British factory, Japanese factory: The origins of national diversity in industrial relations. Berkeley, CA: University of California Press.
DuBrin, A. J. (2010). Principles of leadership (6th ed.). Mason, OH: South-Western Cengage Learning.
Gallup. (2023). State of the global workplace 2023 report. Washington, DC: Gallup Press.
Imai, M. (1986). Kaizen: The key to Japan’s competitive success. New York, NY: McGraw-Hill.
Janus, J. (2012). Japanese management practices and attitudes of employees of companies with Japanese capital operating in Poland. International Journal of Contemporary Management, 11(3), 45–58.
Hirasaka, M., Kusaka, Y., & Brogan, J. (2021). Japanese style management in eras of change: New management model. SN Business & Economics, 1(6), 1–18. https://doi.org/10.1007/s43546-021-00087-0
Kameda, N. (2013). Business communication toward trans-cultural and trans-disciplinary harmony: The case of Japan. New York, NY: Palgrave Macmillan.
Kotter, J. P., & Heskett, J. L. (1998). Corporate culture and performance. New York, NY: Free Press.
Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607–610. doi:10.1177/001316447003000308
Lynn, M. R. (1986). Determination and quantification of content validity. Nursing Research, 35(6), 382–385. doi:10.1097/00006199-198611000-00017
Ouchi, W. G. (1981). Theory Z: How American business can meet the Japanese challenge. Reading, MA: Addison-Wesley.
Puyt, R. W., Lie, F. B., Wilderom, C. P. M., & Wubben, E. F. M. (2023). Origins of SWOT analysis. Long Range Planning, 56(3), 102304. doi:10.1016/j.lrp.2023.102304
Schein, E. H. (2010). Organizational culture and leadership (4th ed.). San Francisco, CA: Jossey-Bass.
Suzuki, H. (2023). Impact of culture on strategic management in Japan. International Journal of Strategic Marketing Practice, 5(1), 46–55. https://doi.org/10.47604/ijsmp.1937
Weihrich, H. (1982). The TOWS matrix—A tool for situational analysis. Long Range Planning, 15(2), 54–66. doi:10.1016/0024-6301(82)90120-0
Wheelen, T. L., & Hunger, J. D. (2004). Strategic management and business policy (9th ed.). Upper Saddle River, NJ: Pearson Education.
