การพัฒนานวัตกรรมเพื่อสร้างความสนใจนักเรียนสืบสานด้านวัฒนธรรม ประเพณีล้านนาของโรงเรียนอนุบาลเชียงใหม่
คำสำคัญ:
การพัฒนานวัตกรรม , การสร้างความสนใจ , การสืบสานด้านวัฒนธรรมประเพณีล้านนาบทคัดย่อ
การพัฒนานวัตกรรมเพื่อสร้างความสนใจนักเรียนสืบสานด้านวัฒนธรรม ประเพณีล้านนาของโรงเรียนอนุบาลเชียงใหม่ เป็นงานวิจัยที่ดำเนินการเก็บข้อมูลเชิงคุณภาพ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) วิเคราะห์ปัญหาการขาดการสืบสานวัฒนธรรมประเพณี 2) ศึกษาแนวทางในการแก้ไขปัญหาโดยการพัฒนานวัตกรรม และ 3) ตรวจสอบประสิทธิภาพของนวัตกรรม ดำเนินการวิจัย 5 ขั้น ประกอบด้วย ขั้นที่ 1 ศึกษาสภาพปัญหาที่เกิดขึ้น ขั้นที่ 2 รวบรวมข้อมูลจากแหล่งข้อมูลปฐมภูมิ รวม 18 คน โดยการสัมภาษณ์เชิงลึกตามกรอบการสัมภาษณ์ ขั้นที่ 3 วิเคราะห์ข้อมูล โดยนำประเด็นจากการสัมภาษณ์และสรุปปัจจัยเงื่อนไขการขาดการสืบสานวัฒนธรรมประเพณี ขั้นที่ 4 พัฒนาและหาประสิทธิภาพของนวัตกรรมโดยการทดลองใช้จริง ขั้นที่ 5 สรุปผลการใช้นวัตกรรม
ผลการวิจัยพบว่า 1) การขาดการสืบสานวัฒนธรรมประเพณีล้านนาเกิดจาก เทคโนโลยีซึ่งมีอิทธิพลต่อนักเรียนในยุคศตวรรษที่ 21 ซึ่งเกิดมาพร้อมกับเครื่องใช้ที่เป็นเทคโนโลยีที่ผู้ปกครองจัดหาให้เพื่อใช้ค้นคว้า ทำการบ้าน การงาน เช่น โทรศัพท์มือถือซึ่งมีโปรแกรมที่รุมเร้าให้เกิดความสนใจ โดยเฉพาะในช่วงอายุช่วง 10 ขวบ มีความอยากรู้อยากเห็น กอปรกับผู้ปกครองและโรงเรียนให้ความสนใจด้านการอ่านออก เขียนได้จนขาดการสืบสานวัฒนธรรม การจัดกิจกรรมจึงจัดเพื่อให้ “ได้จัด” ผลที่เกิดขึ้นคือนักเรียนไม่กล้าพูดคำเมือง ขาดความสนใจเรียนวิชาดนตรีนาฏศิลปะและวัฒนธรรมไทย 2) จากประเด็นดังกล่าวผู้วิจัยจึงสืบค้นหาวิธีการหาแนวทางการจัดกิจกรรมเพื่อดึงดูดความสนใจของนักเรียนจากทฤษฎีและงานวิจัยที่เกี่ยวข้องและพบว่านวัตกรรมที่เหมาะสมกับวัยของนักเรียนและส่งเสริมให้มีส่วนร่วมในการออกแบบกิจกรรมการเรียน คือ “การส่งเสริมให้นักเรียนคิดนอกกรอบ” และ 3) จากผลการทดลองนวัตกรรม “คิดนอกกรอบ” 5 ขั้น คือ ขั้นที่ 1 ครูนำเสนอรูปภาพเครื่องดนตรีต่าง ๆ และกระตุ้นให้นักเรียนจินตนาการว่าเครื่องมือแต่ละอย่างใช้ทำอะไร ขั้นที่ 2 กระตุ้นให้จินตนาการว่ามีเสียงเป็นแบบใด ขั้นที่ 3 ครูเปิดเสียงการเล่นดนตรีทั้งหมด ขั้นที่ 4 ให้จินตนาการว่า เสียงแต่ละเสียงมาจากเครื่องดนตรีชิ้นใด และขั้นที่ 5 ครูนำเครื่องดนตรีจริง ให้นักเรียนสัมผัสด้วยตนเองและให้ลองใช้เครื่องดนตรีโดยสมัครใจ ไม่มีการบังคับให้เล่นเพลงอะไร ผลการการทดลองนวัตกรรมการเรียนการสอน พบว่า นักเรียนร้อยละ 50 สนใจฝึกฝนเล่นเครื่องดนตรีพื้นเมือง ร้อยละ 15 สนใจผลิตหรือพัฒนาเครื่องดนตรีพื้นเมืองซึ่งบรรพบุรุษมีไว้ที่บ้าน และร้อยละ 25 เลือกร้องเพลงพื้นเมือง ในขณะที่ผู้ปกครองร้อยละ 100 ส่งเสริมให้นักเรียนฝึกซ้อมเล่นเครื่องดนตรี ร้องเพลง ตามความถนัดของตนเอง
เอกสารอ้างอิง
ปิยะนันท์ หิรัณย์ชโลทร และ สิทธิกร สุมาลี. (2559). โครงการศึกษาการพัฒนานวัตกรรม การจัดกาเรียนรเู้พื่อพัฒนาทักษะการคิดของผู้เรียน ในระดับประถมศึกษา. (ในรายงานผลการวิจัย). สำนักงานคณะกรรมการ ส่งเสริมการศึกษาเอกชนและคณะศึกษาศาสตร์. มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.
ทรงคุณ จันทจร พิสิฏฐ์ บุญไชย และไพรัช ถิตย์ผาด. (2552). คุณค่าอัตลักษณ์ศิลปวัฒนธรรมท้องถิ่นกับการนำมาประยุกต์เป็นผลิตภัณฑ์ท้องถิ่นเพื่อเพิ่มมูลค่าทางเศรษฐกิจและการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ภาคกลาง และภาคใต้. (ใน รายงานผลการวิจัย). มหาสารคาม: มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.
ภูชิศ สถิตพงศ์.(2562). การศึกษาแบบภควันตภาพ : ทางเลือกเพื่อพัฒนาการจัดการเรียนการสอ Ubiquitous Education: Alternative of Instructional Development. วารสารวิทยบริการ, 30(1), 230-241.
วชิรศักดิ์มัชฌิมาภิโร. (2557). บทบาทของนวัตกรรมการศึกษาต่อการเรียนรู้. วารสารราชพฤกษ์, 13(2),80-89
ฤทธิไกร ตุลวรรธนะ. (2547).การพัฒนาความคิดสร้างสรรค์ด้วยเทคนิคการคิดนอกกรอบ. วารสารสุทธิปริทัศน์, 18(55), 75–80.
พศิน แตงจวง. (2554). รูปแบบการพัฒนาสมรรถนะบุคลากรทางการศึกษา. กรุงเทพฯ : ดวงกมลพับลิชชิ่ง.
ยุทธนา ขวัญเมือง สุทธิพงษ์ ศรีวิชัย และอำนาจ บัวศิริ. (2562). การพัฒนานวัตกรรมการเสริมสร้างเยาวชนต้นแบบตามนโยบายปฏิรูปการศึกษา สำหรับนักเรียนระดับมัธยมศึกษา. วารสารมหาจุฬานาค
รทรรศน์, 6(4), 2091-2093.
ศูนย์ความคิดสร้างสรรค์ .(ม.ป.ป.). กลยุทธ์การคิดสร้างสรรค์คิดนอกกรอบ เพื่อสร้างนวัตกรรม (Creative & Lateral Thinking) เรียกใช้เมื่อ 7 พฤษภาคม 2564 จาก: http://www.creativitycenter.co.th
สุมาลี ชัยเจริญ, อิศรา ก้านจักร, จารุณี ซามาตย และ ปรมะ ขวงเมือง. (2561). การออกแบบและพัฒนานวัตกรรมการเรียนรู้ที่ส่งเสริมการ สร้างความรู้ของผู้เรียนบนพื้นฐานภูมิปัญญา และมิติวิถีไทยเรื่องดิน ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี, 9(1), 110–133.
อรมน ปั้นทอง และ วรวิทย์ ประสิทธิ์ผล.(2564). แนวทางการสื่อสารเพื่อสืบทอดมรดกทางวัฒนธรรมหัตถกรรมผ้าทอไทยพวนบ้านใหม่ จังหวัดนครนายก. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเอเชียอาคเนย์, 5(1), 146–160.
aa.usno.navy.mil (online) The 21st Century and the 3rd Millennium สืบค้น 7/5/2564 จาก:https://aa.usno.navy.mil/faq/millennium
Boelens, R., De Wever, B., & Voet, M. (2017). Four key challenges to the design of blended learning: A systematic literature review. Educational Research Review, 22, 1-18. จาก: https://doi.org/10.1016/j.edurev.2017.06.001
Bolton, Gillie (2004) Reflective Practice: Writing and Professional Development. London:Paul Chapman Publishing.
Buheji, Mohamed (2019) Influence of visualised reflection on ‘solving socio-economic problems’ – a case from youth economy forums. International Journal of
Innovation and Learning, Vol. X, January 1- 16
Cooks-Campbell, Allaya(online) Thinking outside the box: 8 ways to become a
creative problem solver สืบค้น 7/5/2564 จาก:
https://www.betterup.com/blog/thinking-outside-the-box
hko.gov.hk. (2024). Beginning of the 21st Century and the Third Millennium. Retrieved May 7, 2024, from: https://www. /en/gts/time/centy-21-e.htm.
Junga, Dong I.; Chowb, Chee and Wu, Anne.(2003). The role of transformational leadership in enhancing organizational innovation: Hypotheses and some preliminary findings. The Leadership Quarterly 14. pp. 525–544.
Manwaring, K. C., Larsen, R., Graham, C. R., Henrie, C. R., & Halverson, L. R. (2017). Investigating student engagement in blended learning settings using experience sampling and structural equation modeling. Internet and Higher Education, 35, 21–33. doi:10.1016/j.iheduc.2017.06.002
Mokhber, Mozhdeh; Wan Ismail, Wan Khairuzzaman bin and Vakilbashi, Amin (2015) Effect of Transformational Leadership and its Components on Organizational Innovation. Iranian Journal of Management Studies (IJMS), 8(2),221-241.
Sahni, Jolly (2019) Does Blended Learning Enhance Student Engagement? Evidence from
Higher Education, Journal of e-Learning and Higher Education, Vol. 2019 (2019),
Article ID 121518, DOI: 10.5171/2019.121518 14 pages.
Sinatra, G. M., Heddy, B. C., & Lombardi, D. (2015). The challenges of defining and measuring
student engagement. Educational Psychologist, 50(1), 1–13.
wikipedia.org. (2024). 21st century Wikipedia, the free encyclopedia. Retrieved May 7, 2024, from: https://en.wikipedia.org/wiki/21st_century
Zhu C, Valcke M, Schellens T. (2010). A cross-cultural study of teacher perspectives on teacher roles and adoption of online collaborative learning in higher education. European Journal of Teacher Education 33(2): 147–165.
