การพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรม เรื่อง การปลูกผักไฮโดรโปนิกส์ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น โรงเรียนเตรียมอุดมศึกษาพัฒนาการ สระบุรี
คำสำคัญ:
การพัฒนา, หลักสูตรฝึกอบรม, ผักไฮโดรโปนิกส์บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรม เรื่อง การปลูกผักไฮโดรโปนิกส์ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น โรงเรียนเตรียมอุดมศึกษาพัฒนาการ สระบุรี 2) เพื่อทดลองและศึกษาผลการใช้หลักสูตรฝึกอบรม เรื่อง การปลูกผักไฮโดรโปนิกส์ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น ประกอบด้วย (1) เปรียบเทียบความรู้เกี่ยวกับเรื่องการปลูกผักไฮโดรโปนิกส์ ก่อนและหลังการฝึกอบรม (2) ศึกษาทักษะการปลูกผักไฮโดรโปนิกส์ ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น และ (3) ศึกษาความพึงพอใจของนักเรียนที่มีต่อหลักสูตรฝึกอบรม เรื่องการปลูกผักไฮโดรโปนิกส์ กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ นักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 โรงเรียนเตรียมอุดมศึกษาพัฒนาการ สระบุรี ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2567 จำนวน 30 คน ซึ่งกลุ่มตัวอย่างนี้ได้มาจากความสมัครใจของนักเรียน เครื่องมือวิจัยประกอบด้วย หลักสูตรฝึกอบรมฯ แบบสอบถามความต้องการในการฝึกอบรม แบบทดสอบความรู้เกี่ยวกับเรื่องการปลูกผักไฮโดรโปนิกส์ แบบประเมินทักษะการปฏิบัติการปลูกผักไฮโดรโปนิกส์ และแบบสอบถามความพึงพอใจต่อหลักสูตรฝึกอบรม สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน การทดสอบค่าทีแบบ Dependent Sample และการวิเคราะห์เนื้อหา
ผลการวิจัยพบว่า 1. หลักสูตรฝึกอบรม เรื่อง การปลูกผักไฮโดรโปนิกส์ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น โรงเรียนเตรียมอุดมศึกษาพัฒนาการ สระบุรี มีองค์ประกอบดังนี้ 1) หลักการ 2) วัตถุประสงค์ 3) เป้าหมาย 4) เนื้อหาสาระ 5) ระยะเวลา 6) โครงสร้างหลักสูตรฝึกอบรม 7) กิจกรรมการฝึกอบรม 8) สื่อการฝึกอบรม และ 9) การวัดและประเมินผล ผลของการประเมินผลการใช้หลักสูตรฝึกอบรมฯ มีความเหมาะสมอยู่ในระดับมากที่สุด 2. ผลการใช้หลักสูตรฝึกอบรมฯ พบว่า 1) นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น โรงเรียนเตรียมอุดมศึกษา
พัฒนาการ สระบุรี มีความรู้เกี่ยวกับเรื่องการปลูกผักไฮโดรโปนิกส์หลังการฝึกอบรมสูงกว่าก่อนการฝึกอบรมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 2) ผลการประเมินวัดทักษะการปฏิบัติงานการปลูกผักไฮโดรโปนิกส์ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น ในภาพรวมอยู่ในระดับคุณภาพดี 3) นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น มีความพึงพอใจต่อหลักสูตรฝึกอบรมเรื่อง การปลูกผักไฮโดรโปนิกส์โดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงศึกษาธิการ. (2560). หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 (ฉบับปรับปรุง พุทธศักราช 2560). กรุงเทพมฯ: โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.
กองโภชนาการ กรมอนามัย. (2563). รายงานสถานการณ์โภชนาการของประชากรไทย. กรุงเทพมฯ: กระทรวงสาธารณสุข.
จำเนียร จวงตระกูล. (2563).การพัฒนาทรัพยากรมนุษย์. กรุงเทพมฯ : ทฤษฎีและการปฏิบัติ. ซีเอ็ดยูเคชั่น.
ประทินทิพย์ พรไชยยา. (2564). การพัฒนาหลักสูตรเสริมสร้างความรู้ความสามารถของครูในการจัดการ เรียนรู้เพื่อพัฒนาทักษะการเรียนรู้และนวัตกรรมของผู้เรียนตามแนวคิด ชุมชนการเรียนรู้ทางวิชาชีพ สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 23. ใน วิทยานิพนธ์ปริญญาดุษฎีบัณฑิต. มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.
มนสิช สิทธิสมบูรณ์. (2565). กลยุทธ์การจัดการเรียนรู้เชิงรุก. พิษณุโลก: คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร.
สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา. (2562). คู่มือผู้บริโภคเรื่องสารพิษตกค้างในผักและผลไม้. กรุงเทพฯ: กระทรวงสาธารณสุข.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2552). หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551. กรุงเทพฯ: กระทรวงศึกษาธิการ.
สำนักนายกรัฐมนตรี. (2542). พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542. กรุงเทพฯ: สำนักนายกรัฐมนตรี.
สุนันทา ศรีวิชัย. (2561). ปัญหาและแนวทางการพัฒนาการผลิตผักแบบดั้งเดิมของเกษตรกรไทย. วารสารเกษตรศึกษา, 14(2), 45–58.
สุวิทย์ มูลค่า. (2555). การพัฒนาหลักสูตร: ทฤษฎีและการประยุกต์. กรุงเทพฯ:สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
อาภรณ์ จินดาพล. (2560). ระบบไฮโดรโปนิกส์สำหรับการปลูกผักปลอดสารพิษ. กรุงเทพฯ: สำนักส่งเสริมการเกษตร.
อารมณ์ เกิดรพ. (2558). การพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรม เรื่อง การปลูกผักเกษตรอินทรียแบบ ไรดินสำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนตน.ใน วิทยานิพนธ์ครุศาสตร์มหาบัณฑิต. มหาวิทยาลัยราชภัฏเทพสตรี.
Bloom, B. S. (Ed.). (1956). Taxonomy of Educational Objectives: The Classification of Educational Goals, Vol. 1: Cognitive Domain. New York: McKay.
Bonwell, C. C., & Eison, J. A. (1991). Active learning: Creating excitement in the classroom (ASHE–ERIC Higher Education Report No. 1). ERIC Clearinghouse on Higher Education, The George Washington University.
Taba H., & Willard B. S. (1962). Curriculum development: theory and practice.
Harcourt, Brace & World.
Tyler, R. W. (2013). Basic principles of curriculum and instruction. University of Chicago press.
