“เข้าใจขุนช้างขุนแผน เพื่อเข้าใจสังคม” ประเด็นภาพสะท้อนเรื่อง “การจัดการศึกษา” จากเรื่องชุนช้างขุนแผน

บทคัดย่อ

บทความวิชาการ เรื่อง เข้าใจขุนช้างขุนแผน เพื่อเข้าใจสังคม ประเด็นภาพสะท้อนเรื่อง การจัดการศึกษาจากเรื่องชุนช้างขุนแผน การศึกษาวรรณกรรมเรื่องขุนช้างขุนแผน โดยมีวัตถุประสงค์ ๑) เพื่อศึกษาลักษณะเรื่องราวของวรรณกรรมเรื่อง ขุนช้างขุนแผน ๒) เพื่อศึกษาการจัดการศึกษาบทละคร ในยุคสมัยที่แต่งวรรณกรรม เรื่องขุนช้างขุนแผน นอกจากนี้ยังศึกษาภายใต้ขอบเขตของวรรณกรรม ที่แต่งขึ้นในช่วงเวลาที่อิทธิพลทางวิทยาศาสตร์ และเทคโนโลยีจากตะวันตกยังไม่แพร่กระจายเข้าสู่สังคมไทย ผลการศึกษาพบว่า ๑) เรื่องขุนช้างขุนแผน มีพัฒนาการต่อเนื่องยาวนานกว่า 400 ปี โดยปรับเปลี่ยนจากเรื่องจริงเป็นนิทาน จากนิทานเป็นเสภาจากวรรณกรรมมุขปาฐะเป็นวรรณกรรมลายลักษณ์ และจากวรรณกรรมชาวบ้าน  เป็นวรรณกรรมราชสำนัก บทเสภาเรื่อง ขุนช้างขุนแผน ได้รับยกย่องจากวรรณคดีสโมสรว่าเป็นยอดกลอนเสภาที่ดีเลิศ ๒) การจัดการศึกษาของบทเสภาเรื่องขุน ช้างขุนแผน เป็นเรื่องราวที่แต่งขึ้นตามเค้าโครงเรื่องจริงที่เกิดในสมัยอยุธยา ตั้งแต่ช่วงปลายรัชสมัยสมเด็จพระบรมไตรโลกนาถ ต่อเนื่องไปจนถึงสมัยสมเด็จพระรามาธิบดีที่ 2 ซึ่งมีหลักฐานปรากฏส่วนในการแต่งวรรณคดีเรื่องนี้จะเริ่มแต่งเมื่อใดนั้น สันนิษฐานว่าน่าจะเริ่มแต่งในสมัยสมเด็จพระนเรศวรมหาราช และได้จัดทำเป็นหนังสือ ตำราเรียนต่าง ๆ มากมายหลายที่ เพื่อการจัดการศึกษามาจนถึงปัจจุบัน

               ดังนั้น การศึกษาวรรณกรรมเรื่องขุนช้างขุนแผน จะทำให้ผู้ศึกษาทราบถึงระบบการจัดการศึกษา  ที่ปรากฏอยู่ในสมัยที่แต่งวรรณกรรมเรื่องนี้ขึ้นและนำไปใช้เป็นแนวทางในการศึกษา ในประเด็นภาพสะท้อน  เรื่อง “การจัดการศึกษา” จากเรื่องขุนช้างขุนแผน ในรายวิชา ED 62212 สัมมนาวิธีวิทยาการสอนภาษาไทย  ให้ลึกซึ่งยิ่งขึ้น อีกทั้งยังเป็นการส่งเสริมให้ผู้เรียน และศึกษา “เข้าใจขุนช้างขุนแผน เพื่อเข้าใจสังคม” มากขึ้น