การพัฒนากระบวนการจัดการขยะแบบมีประสิทธิภาพ ในเขตเทศบาลนครนครศรีธรรมราช
คำสำคัญ:
การพัฒนา, กระบวนการ, การจัดการ, ขยะ, ประสิทธิภาพบทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์คือ 1) เพื่อศึกษาระดับการพัฒนากระบวนการจัดการขยะเเบบมีประสิทธิภาพในเขตเทศบาลนครนครศรีธรรมราช 2) เพื่อศึกษาแนวทางการพัฒนากระบวนการจัดการขยะเเบบมีประสิทธิภาพในเขตเทศบาลนครนครศรีธรรมราช เป็นการวิจัยแบบผสมผสานระหว่างการวิจัยเชิงปริมาณและคุณภาพ กลุ่มตัวอย่างในการวิจัยเชิงปริมาณคือ ประชาชนในพื้นที่เขตเทศบาลนครนครศรีธรรมราช จำนวน 399 คนคน ส่วนผู้ให้ข้อมูลสำคัญในการวิจัยเชิงคุณภาพได้แก่ ผู้เชี่ยวชาญ ผู้ที่เกี่ยวข้องกับการพัฒนากระบวนการจัดการขยะ จำนวน 5 รูป เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยคือ แบบสอบถามและแบบสัมภาษณ์เชิงลึกและวิเคราะห์โดยใช้สถิติพรรณนาได้แก่ ความถี่ร้อยละ ค่าเฉลี่ยและค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน ประกอบกับ การวิเคราะห์เนื้อหา
ผลการวิจัยพบว่า :
- 1. ระดับพัฒนากระบวนการจัดการชยะแบบมีประสิทธิภาพในเขตเทศบาลนครศรีธรรมราช โดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก เมื่อพิจารณาเป็นรายด้าน พบว่า ด้าน Reduce (ลดการใช้) มีค่าเฉลี่ยอยู่ในระดับมาก รองลงมาคือ ด้าน Reuse (การใช้ซ้ำ) มีค่าเฉลี่ยอยู่ในระดับมาก ด้าน Repair (การซ่อมแซม) มีค่าเฉลี่ยอยู่ในระดับมาก ด้าน Recycle (รีไซเคิล) มีค่าเฉลี่ยอยู่ในระดับปานกลาง และ ด้าน Reject (หลีกลี่ยงการใช้วัสดุที่ใช้ครั้งเดียว) มีค่าเฉลี่ยอยู่ในระดับมาก และ 2. แนวทางการพัฒนากระบวนการจัดการขยะเเบบมีประสิทธิภาพในเขตเทศบาลนครนครศรีธรรมราช คือ ความรู้ความเข้าใจและปลูกฝังจิตสำนึกให้แก่ประชาชนโดยมีการเสนอให้จัดกิจกรรมรณรงค์และประชาสัมพันธ์ในชุมชนและสถานศึกษาเพื่อให้ประชาชนมีส่วนร่วมในการคัดแยกขยะอย่างถูกต้อง การเสนอแนวทางการสร้างแรงจูงใจ เช่น การจัดตั้งธนาคารขยะ การให้ส่วนลดสำหรับผู้ที่นำภาชนะมาเองและการจัดหาจุดบริการซ่อมแซมฟรี รวมถึงการพัฒนาระบบการจัดการขยะให้มีประสิทธิภาพมากขึ้นโดยเฉพาะการนำเทคโนโลยีที่ทันสมัยมาใช้
เอกสารอ้างอิง
สุภัคชัย บดิการ. (2561). การศึกษาแนวทางในการจัดการขยะมูลฝอยของเทศบาลตำบลนาเหรง อำเภอนบพิตำ จังหวัดนครศรีธรรมราช. พุทธศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการพัฒนาสังคม. บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
เกศี จันทราประภาวัฒน์. (2564). การบริหารจัดการขยะตามหลักอิทธิบาท 4 ในยุค Renewal Energy 4.0. วารสาร มจร บาฬีศึกษาพุทธโฆสปริทรรศน์, 7(3), 67-81.
เกศี จันทราประภาวัฒน์และคณะ. (2566). พุทธบูรณาการส่งเสริมประสิทธิผลการจัดการขยะของเทศบาลนครลำปาง. วารสารสหวิทยาการนวัตกรรมปริทรรศน์, 6(1), 59-73.
ณัฐวุฒิ ดวงมุสิกและพระมหาเอกกวิน ปิยวีโร. (2566). การบริหารจัดการขยะมูลฝอยขององค์การบริหารส่วนตำบลบางชนะ อำเภอเมือง จังหวัดสุราษฎร์ธานี. วารสารวิชาการการจัดการภาครัฐและเอกชน, 5(3), 16–29.
ปิยรัตน์ วงศ์จุมมะลิและคณะ. (2565). กระบวนการจัดการขยะมูลฝอยของเทศบาลเมืองน่านภายใต้แนวคิดสังคมปลอดขยะ กระบวนการจัดการขยะมูลฝอยของเทศบาลเมืองน่านภายใต้แนวคิดสังคมปลอดขยะ. วารสารปาริชาต, 35(2), 83–99.
รุ่ง วรรณดิษฐ์และคณะ. (2566). การบูรณาการหลักพุทธธรรมเพื่อส่งเสริมการบริหารจัดการสิ่งแวดล้อมของเทศบาลตำบลม่วงเตี้ย อำเภอวิเศษชัยชาญ จังหวัดอ่างทอง. วารสาร มจร เพชรบุรีปริทรรศน์, 6(1), 81-98.
วิชญารัตน์ เดชสุรางค์ และ จุฑาทิพ คล้ายทับทิม. (2567). ความพึงพอใจของประชาชนต่อการจัดการขยะมูลฝอยในเขตเทศบาลนครนครศรีธรรมราช อำเภอเมือง จังหวัดนครศรีธรรมราช ความพึงพอใจของประชาชนต่อการจัดการขยะมูลฝอยในเขตเทศบาลนครนครศรีธรรมราช อำเภอเมือง จังหวัดนครศรีธรรมราช. วารสารสังคมศาสตร์ปัญญาพัฒน์, 6(3), 241–252.
วิทยา ทัศนไพบูลย์. (2560). การพัฒนากลยุทธ์การบริหารจัดการขยะขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นจังหวัดกำแพงเพชร. วารสารวิชาการเครือข่ายบัณฑิตศึกษา มหาวิทยาลัยราชภัฏภาคเหนือ, 7(13), 67-82.
สิฎฐิณิศา ธราสกุลปกรณ์และสายัณห์ อินนันใจ. (2567). การบูรณาการหลักพุทธธรรมเพื่อส่งเสริมบทบาทของนักการเมืองท้องถิ่นในการจัดการขยะมูลฝอยแบบมีส่วนร่วมของเทศบาลตำบลป่าแมต อำเภอเมืองแพร่ จังหวัดแพร่. วารสารบัณฑิตศึกษาปริทรรศน มจร วิทยาเขตแพร่, 10(1), 53-69.
สิทธิพร รอดปังหวานและคณะ. (2561). การพัฒนารูปแบบการจัดการขยะมูลฝอยของชุมชนชายฝั่ง อ่าวบ้านดอน จังหวัดสุราษฎร์ธานี. วารสารวิทยาลัยโลจิสติกส์และซัพพลายเชน, 4(1), 116-126.
เทศบาลนครนครศรธรรมราช. (2566). รายงานผลติดตามตรวจสอบการดำเนินงานสถานที่กําจัดขยะมูลฝอยของเทศบาลนครนครศรธรรมราช. จาก: https://thaimsw.pcd.go.th/service/uploads/report-waste-file/8834f330-da00-4bf4-8698-6e747e64d2b6.pdf.
เทศบาลนครนครศรีธรรมราช. (2567). อำนาจหน้าที่. จาก:
https://www.nakhoncity.org/role.php.
นพรัตน์ ชูโสด. (2567). ขยะล้นเมือง คนไทยสร้างขยะเฉลี่ย 7.3 หมื่นตัน/วัน. จาก:https://www.thaipbs.or.th/news/content/340722.
ประอรพิชญ์ คัจฉวัฒนา. (2566). แชร์เรื่องเล่าจาก บ้านนาไม้ไผ่ เมืองคอน ต้นแบบ ชุมชน Like (ไร้) ขยะ ความสำเร็จที่ต่อยอดสู่การใช้ “ขยะ” เชื่อมคนสองวัย ให้มีหัวใจเดียวกัน. จาก:https://www.salika.co/2023/09/30/waste-management-in-community-model-scg/.
สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ. (2567). ต.ขุนทะเล…ต้นแบบชุมชนปลอดขยะ. จาก: ttps://www.thaihealth.or.th.
องค์การบริหารส่วนตำบลหนองหลวง. (2567). แนวคิดการจัดการขยะด้วยหลัก 3R. จาก:https://www.saonongluang.go.th/news-detail?hd=2&id=33160.
SD Thailand. (2565). หลักอิทธิบาท 4 กับการแยกขยะ เมื่อขยะไม่มีอยู่จริง เป็นเพียงแค่ทรัพยากรที่ถูกวางไว้ผิดที่. จาก: https://www.sdthailand.com/2022/06/best-practice-waste-management-watchakdaeng/.
Taro Yamane. (1970). Statistic: An Introductory Analysis. 2nd ed. New York: Harper & Row.
