แนวทางจัดกิจกรรมศิลปะส่งเสริมการเห็นคุณค่าประเพณีไทย สำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษา
DOI:
https://doi.org/10.69598/decjournalartanddesign.5.154-177คำสำคัญ:
ประเพณี, กิจกรรมศิลปะ, นักเรียนประถมศึกษาบทคัดย่อ
ปัจจุบันมีการไหลบ่าทางเทคโนโลยีและวัฒนธรรมต่างชาติเข้ามาเป็นจำนวนมาก อีกทั้งผู้เรียนในปัจจุบันได้เข้ารับการศึกษาในโรงเรียนนานาชาติเพิ่มขึ้นในทุก ๆ ปี ทำให้คนรุ่นใหม่ห่างจากการเชื่อมโยงทางวัฒนธรรมไทยส่งผลให้มีความสนใจในประเพณีไทยลดลง โดย UNESCO ได้ตั้งเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนด้านการอนุรักษ์มรดกทางวัฒนธรรม และนโยบาย Soft Power ของไทยก็มุ่งเสริมสร้างอัตลักษณ์ทางวัฒนธรรม จึงควรส่งเสริมการเห็นคุณค่าให้กับเยาวชนและมีความต้องการในการอนุรักษ์สืบทอดประเพณีไทยสืบต่อไป จากการศึกษาเบื้องต้นพบว่างานศิลปะและประเพณีมีความเชื่อมโยงกัน โดยศิลปะเป็นวิชาที่ผู้เรียนได้ใช้จินตนาการ เรียนรู้จากลงมือปฏิบัติ และสามารถสร้างความภาคภูมิใจให้กับผู้เรียนต่อยอดเป็นการเห็นคุณค่าได้ ซึ่งช่วงวัยที่เหมาะสมในการเรียนรู้ คือ ช่วงวัยประถมศึกษาที่สามารถเข้าใจองค์ความรู้ที่ซับซ้อน บทความวิจัยนี้จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาแนวทางในการจัดกิจกรรมศิลปะส่งเสริมการเห็นคุณค่าประเพณีไทยสำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษา โดยใช้วิธีวิจัย คือ การศึกษาและสังเคราะห์ข้อมูลพัฒนาการของนักเรียนชั้นประถมศึกษา แนวทางการส่งเสริมการเห็นคุณค่า คุณค่าของศิลปะ รูปแบบกิจกรรมและรูปแบบสื่อกิจกรรมประเพณีทั้งภายในประเทศและต่างประเทศ ผลการวิจัยพบว่าแนวทางการจัดกิจกรรมส่งเสริมการเห็นคุณค่าประเพณีไทยสำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษา ประกอบด้วย 5 องค์ประกอบ คือ 1) เป้าหมายของระดับการเห็นคุณค่า โดยแต่ละระดับต้องใช้ระยะเวลาที่เหมาะสมและต่อเนื่อง 2) เนื้อหาประเพณีไทยที่เข้าใจง่ายเหมาะกับวัย 3) รูปแบบกิจกรรมศิลปะที่ทำร่วมกับผู้อื่นและครอบครัวได้ 4) สื่อและวัสดุที่น่าสนใจ ทันสมัย เข้าถึงง่าย และ 5) การวัดและประเมินผล ความรู้ เจตคติ พฤติกรรม ผลงาน และความพึงพอใจ
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงการต่างประเทศ (2567, 4 ธันวาคม). “ต้มยำกุ้ง” ได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ขององค์การ UNESCO. https://www.mfa.go.th/th/content/tomyum-kung-unesco-th?cate=5d5bcb4e1 5e39c306000683d
ณัฏฐภรณ์ หลาวทอง. (2550). การประเมินจิตพิสัยในการประเมินผลการเรียนรู้แนวใหม่. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ณัฐกาญจน์ จันทน์เนื้อไม้. (2561). การพัฒนาชุดกิจกรรมการเรียนรู้เพื่อส่งเสริมการเห็นคุณค่าศิลปะล้านนา. [วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย]. Chula DigiVerse. http://doi.org/10.58837/CHULA.THE. 2018.1377
ทิศนา แขมมณี. (2566). รูปแบบการเรียนการสอน: ทางเลือกที่หลากหลาย(ครั้งที่ 10). จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ธัญชนก กังนิกร. (2564). การจัดการเรียนรู้ตามอัธยาศัยสําหรับเด็กและเยาวชน ด้วยกระบวนการมีส่วนร่วมเพื่อส่งเสริมความตระหนักรู้คุณค่าในการแสดงหนังใหญ่ วัดสว่างอารมณ์ จังหวัดสิงห์บุรี. วารสารชุมชนวิจัย, 15(4), 260-270. https://so04.tci-thaijo.org/index.php/NRRU/article /view/248050/173208
ธนพร สายวงศ์ปัญญา. (2565). การพัฒนานวัตกรรมการเรียนรู้เพื่อส่งเสริมการเห็นคุณค่าศิลปวัฒนธรรม : กรณีศึกษาจังหวัดกำแพงเพชร. [วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์]. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ธีติ พฤกษ์อุดม. (2567). การพัฒนาชุดกิจกรรมทางศิลปะเพื่อส่งเสริมการเห็นคุณค่าสำหรับเยาวชนจากการวิเคราะห์รูปแบบอัตลักษณ์ของงานศิลปหัตถกรรมภาคใต้. วารสารสำนักหอสมุด มหาวิทยาลัยทักษิณ, 13(1), 52-69. https://so14.tci-thaijo.org/index.php/TSULJ/article/view/994/639
ประชิด สกุณะพัฒน์. (2546). วัฒนธรรมพื้นฐานประเพณีไทย. ภูมิปัญญา
ปุณณรัตน์ พิชญไพบูลย์. (2561). จิตวิทยาศิลปะ : สุนทรียศาสตร์เชิงประจักษ์. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ภิมลพรรณ อุ่นแก้ว. (2563). หลักพื้นฐานบรรณาธิการหนังสือเด็ก. บ้านพระอาทิตย์.
วัฒนะ จูฑะวิภาต. (2552). ศิลปะพื้นบ้าน. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
วรวิทย์ จันทร์สุวรรณ. (2568, 1 กุมภาพันธ์). ระดับขั้นความสามารถของบลูม (Bloom’s Taxonomy). SCIRMUTP. https://sci.rmutp.ac.th/woravith/?page_id=11322#c
สำนักราชบัณฑิตยสภา. (2554). พจนานุกรม ฉบับราชบัณฑิตยสถาน. https://dictionary.orst.go.th/
โสภณ ศุภวิริยสกร. (2560). ศิลปหัตถกรรมไทยพื้นฐาน. คณะวิเทศศึกษา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตภูเก็ต.
Harrington, J. M. (2016). “We’re all kids!” Picture books and cultural awareness. The Social Studies, 107(6), 244-256. https://doi.org/10.1080/00377996.2016.1214906
Sarraj, H., Bene, K., Li, J., & Burley, H. (2015). Raising cultural awareness of fifth-grade students through multicultural education: An action research study. Multicultural Education, 22(2), 39-45. https://eric.ed.gov/?id=EJ1065316
Sato, C., & Kitagawa, Y. (2022, 01 August). The past and future of "Let's go with your kids! Gion festival" that connects Kyoto traditions to children. Kyoto-iju https://kyoto-iju.com/column /hito_26
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 DEC Journal : Art and Design

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
จัดทำโดย ฝ่ายวิชาการ คณะมัณฑนศิลป์ มหาวิทยาลัยศิลปากร ลิขสิทธิ์ของบทความเป็นของเจ้าของบทความ บทความที่ได้รับการตีพิมพ์ถือเป็นทรรศนะของผู้เขียน กองบรรณาธิการไม่จำเป็นต้องเห็นด้วยและไม่รับผิดชอบต่อบทความนั้น