หนี้สินครู: อุปสรรคต่อประสิทธิภาพการศึกษาไทย Teachers’ Debt: An Obstacle to the Efficiency of Thai Education

Main Article Content

สนุก สิงห์มาตร
พีรวัฒน์ ชัยสุข
ทองดี ศรีตระการ

บทคัดย่อ

บทความทางวิชาการฉบับนี้เสนอประเด็นหนี้สินครูคืออุปสรรคต่อประสิทธิภาพการศึกษาไทยสามารถวิเคราะห์ภายใต้กรอบแนวคิดสำคัญ ได้แก่ แนวคิดแรงจูงใจในการทำงาน แนวคิดคุณภาพชีวิตในการทำงาน แนวคิดความเครียดในการทำงาน กรอบแนวคิดเหล่านี้ช่วยอธิบายว่าปัญหาหนี้สินของครูไม่ได้เป็นเพียงปัญหาทางเศรษฐกิจส่วนบุคคลเท่านั้น แต่ยังเป็นปัจจัยเชิงระบบที่ส่งผลต่อ ประสิทธิภาพการจัดการศึกษาและคุณภาพการศึกษาของประเทศโดยรวม โดยมีเจตจำนงเพื่อขอนำเสนอเป็นข้อเสนอแนะเชิงนโยบายการแก้ไขปัญหาหนี้สินครูจำเป็นต้องดำเนินการแบบบูรณาการใน 4 มิติ คือ 1) ป้องกันเชิงระบบ (การบริหารจัดการ) 2) ปฏิรูปโครงสร้าง (นโยบาย) 3) บริหารคุณภาพชีวิต (การปฏิบัติ) 4) สร้างวัฒนธรรมทางการเงินเชิงคุณค่า (การปลูกฝังคุณค่าสู่อนาคต) โดยมีข้อเสนอเชิงทฤษฎีว่าครูที่มีความมั่นคงทางการเงิน คือ ปัจจัยตั้งต้นของประสิทธิภาพการศึกษาซึ่งถือเป็นการยกระดับจากการมองปัญหาหนี้เป็นเพียงประเด็นเศรษฐกิจ ไปสู่การมองเป็นกลไกเชิงระบบของคุณภาพการศึกษาไทยอย่างยั่งยืน

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
สิงห์มาตร ส., ชัยสุข พ., & ศรีตระการ ท. (2026). หนี้สินครู: อุปสรรคต่อประสิทธิภาพการศึกษาไทย: Teachers’ Debt: An Obstacle to the Efficiency of Thai Education. วารสารวิชาการรัตนบุศย์, 8(1), 641–651. สืบค้น จาก https://so07.tci-thaijo.org/index.php/rtnb/article/view/10457
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

ธเนศน์ นุ่นมัน. (2558, 27 พฤศจิกายน). อภิปัญหาหนี้ครูปมที่แก้ไม่ตก 11 ปีลุกลาม 1.2 ล้านล้าน. โพสต์ทูเดย์. https://www.posttoday.com/politics/401921.

ผู้จัดการ. (2567, 26 พฤศจิกายน). ครูแชมป์ข้าราชการถูกฟ้องล้มละลาย แก้หนี้ยากยิ่งกว่าลิงแก้แห. https://mgronline.com/daily/detail/9680000036667.

ธีระ รุญเจริญ. (2553). ความเป็นมืออาชีพในการบริหารการศึกษาและการบริหารสถานศึกษา. ข้าวฟ่าง.

วรรณพร เรืองรัตน์. (2556). การวัดประสิทธิภาพการจัดการศึกษาของโรงเรียนมัธยมศึกษาของรัฐ: กรณีศึกษาโรงเรียนระดับมัธยมศึกษาปีที่ 3. วารสารบริหารศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี, 2(3), 38–48.

วัชรพล ยงวณิชย์. (2566). เมื่อครูเป็นหนี้: โครงสร้างและวงจรหนี้สินข้าราชการครูผ่านการวิเคราะห์กลไกระบบราชการ [วิทยานิพนธ์รัฐศาสตรดุษฎีบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย]. https://digital.car.chula.ac.th/cgi/viewcontent.cgi?article=13466&context=chulaetd.

วิโรจน์ สารรัตนะ. (2557). ภาวะผู้นำทางการศึกษาและการบริหารสถานศึกษา. ทิพยวิสุทธิ์.

วิโรจน์ สารรัตนะ. (2560). การบริหารการศึกษา: แนวคิด ทฤษฎี และประเด็นร่วมสมัย. ทิพยวิสุทธิ์.

วิจารณ์ พานิช. (2562). ครูเพื่อศิษย์: สร้างการเรียนรู้สู่ระดับเชื่อมโยง. มูลนิธิสยามกัมมาจล.

สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาตรัง เขต 1. (2564). โครงการแก้ไขปัญหาหนี้สินครู 2564 กระทรวงศึกษาธิการ. https://www.trang1.go.th/web/6284/.

สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา. (2565). รายงานสถานการณ์หนี้สินครูและมาตรการแก้ไข. กระทรวงศึกษาธิการ.

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2564). รายงานสภาวะการศึกษาไทย. กระทรวงศึกษาธิการ.

อรรถพล สืบพงศกร. (2563). การวัดประสิทธิภาพการปลูกปาล์มน้ำมันในประเทศไทย: กรณีศึกษาเกษตรกรผู้ปลูกปาล์มน้ำมันในจังหวัดสุราษฎร์ธานีและกระบี่. วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยหอการค้าไทย มนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 40(4), 55–82.

Darling-Hammond, L. (2017). Empowered educators: How high-performing systems shape teaching quality around the world. Jossey-Bass.

Fullan, M. (2007). The new meaning of educational change (4th ed.). Teachers College Press.

Hanushek, E. A., & Woessmann, L. (2015). The knowledge capital of nations: Education and the economics of growth. MIT Press.

Hoy, W. K., & Miskel, C. G. (2013). Educational administration: Theory, research, and practice (9th ed.). McGraw-Hill.

Maslach, C., & Leiter, M. P. (2016). Burnout. Wiley.