กลยุทธ์การพัฒนาองค์ความรู้ด้านพุทธศาสนาและปรัชญา มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย เพื่อสอดรับความต้องการของสังคมยุคดิจิทัล Strategies for Developing Knowledge in Buddhism and Philosophy at Mahamakut Buddhist University to Meet the Needs of the Digital Age Society

Main Article Content

พระมหาสากล สุภรเมธี (เดินชาบัน)
พระครูวิกรมธรรมธัช
พระครูสีลสราธิคุณ
สงวน หล้าโพนทัน
ปรเมธ ศรีภิญโย
พระมหาใจสิงห์ สิริธมฺโม

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษากลยุทธ์การพัฒนาองค์ความรู้ด้านพระพุทธศาสนาและปรัชญามหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัยเพื่อสอดรับความต้องการของสังคมยุคดิจิทัล 2) เพื่อเสนอแนะแนวทางการพัฒนาองค์ความรู้ด้านพระพุทธศาสนาและปรัชญามหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัยเพื่อสอดรับความต้องการของสังคมยุคดิจิทัล กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ ผู้บริหาร คณาจารย์ เจ้าหน้าที่ และนักศึกษามหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย จำนวน 162 รูป/คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสอบถามแบบประมาณค่า 5 ระดับที่ผ่านการตรวจสอบความเชื่อมั่นของเครื่องมือทั้งฉบับเท่ากับ .87 สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน


          ผลการวิจัยพบว่า 1) กลยุทธ์การพัฒนาองค์ความรู้ด้านพระพุทธศาสนาและปรัชญามหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัยเพื่อสอดรับความต้องการของสังคมยุคดิจิทัล  โดยรวมอยู่ในระดับปานกลาง เรียงลำดับตามค่าเฉลี่ยจากมากไปหาน้อย ได้แก่ ด้านการทำนุบำรุงศิลปะและวัฒนธรรม  รองลงมาคือ ด้านบริการวิชาการแก่สังคม และน้อยที่สุด คือ ด้านการเรียนการสอน 2) แนวทางกลยุทธ์การพัฒนาองค์ความรู้ด้านพระพุทธศาสนาและปรัชญามหาวิทยาลัยมหามกุฎราชวิทยาลัยเพื่อสอดรับความต้องการสังคมยุคดิจิทัล เรียงลำดับตามความถี่จากมากไปหาน้อย ดังนี้ ควรมีการประเมินผลการเรียนการสอนที่สอดคล้องกับสภาพการเรียนรู้ที่สอดคล้องด้านพระพุทธศาสนาและปรัชญา รองลงมาคือ ควรส่งเสริม สนับสนุนและฝึกอบรมการเป็นวิทยากรด้านพระพุทธศาสนาและปรัชญา และน้อยที่สุดคือ ควรมีระบบ/กระบวนการในการสร้างเครือข่ายให้การดำเนินงานทำนุบำรุงศิลปะและวัฒนธรรมให้ไปสู่ความสำเร็จ

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
สุภรเมธี (เดินชาบัน) พ., พระครูวิกรมธรรมธัช, พระครูสีลสราธิคุณ, หล้าโพนทัน ส., ศรีภิญโย ป., & สิริธมฺโม พ. (2026). กลยุทธ์การพัฒนาองค์ความรู้ด้านพุทธศาสนาและปรัชญา มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย เพื่อสอดรับความต้องการของสังคมยุคดิจิทัล: Strategies for Developing Knowledge in Buddhism and Philosophy at Mahamakut Buddhist University to Meet the Needs of the Digital Age Society. วารสารวิชาการรัตนบุศย์, 8(1), 421–431. สืบค้น จาก https://so07.tci-thaijo.org/index.php/rtnb/article/view/10485
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กนกวรรณ ปรีดิ์เปรม. (2567). พระพุทธศาสนากับการดำเนินชีวิตในยุคดิจิทัล: การปรับตัวและความท้าทาย. วารสารพุทธจิตวิทยา, 9(4), 712–722.

กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม. (2564). การจัดกลุ่มสถาบันอุดมศึกษาเพื่อความเชี่ยวชาญและตอบโจทย์ประเทศ. กรุงเทพฯ: สำนักปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม.

กิตติภูมิ นามวงค์. (2565). การจัดการเรียนรู้เชิงรุกเพื่อพัฒนาทักษะการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21. เชียงใหม่: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.

จิณณวัตร ปะโคทัง. (2556). ภาวะผู้นำยุคใหม่สำหรับบริหารสถานศึกษาในศตวรรษที่ 21. อุบลราชธานี: ศิริธรรมออฟเซ็ท.

แทนคุณ จิตต์อิสระ. (2567). การสื่อสารทางการเมืองและสังคมผ่านแนวคิดพุทธปรัชญา. วารสารการสื่อสารและการจัดการนิด้า, 10(2), 1–15.

นิรันดร์ จุลทรัพย์. (2566). การบริหารการศึกษายุคดิจิทัล: ความท้าทายและการปรับตัว. สงขลา: นำศิลป์โฆษณา.

ปรารถนา ศิริกัน. (2564). การจัดการเรียนการสอนในสภาพแวดล้อมใหม่. กรุงเทพฯ: เอราวัณ.

พชรวิทย์ จันทร์ศิริสิร. (2561). การพัฒนาภาวะผู้นำ: ทฤษฎี แนวคิด และปฏิบัติการ. มหาสารคาม: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.

พระครูสังฆรักษ์ณฐาภพ สุธีโร. (2568). การบริหารจัดการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมของวัดในเขตกรุงเทพมหานคร. วารสารพุทธนวัตกรรมและการจัดการ, 8(5), 42–53.

พระพรหมบัณฑิต (ประยูร ธมฺมจิตฺโต). (2567). พุทธนวัตกรรมเพื่อการพัฒนาสังคมยั่งยืน. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระมหาฤกษ์ภูมินทร์ คุณสมฺปนฺโน. (2568). ประสิทธิภาพการจัดการเรียนการสอนวิชาพระพุทธศาสนาของพระสอนศีลธรรม. วารสารพุทธนวัตกรรมและการจัดการ, 8(5), 14–26.

พระเมธีธรรมาจารย์ (ประสาร). (2564). ทิศทางการบริหารมหาวิทยาลัยสงฆ์ในยุควิถีใหม่. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระเมธีวชิโรดม (ว. วชิรเมธี). (2566). ธรรมะกับสื่อใหม่ในสังคมดิจิทัล. กรุงเทพฯ: สถาบันวิมุตตยาลัย.

ภรณ์ ไทยมา. (2564). เทคโนโลยีกับการปลูกฝังคุณธรรมในเด็กยุคดิจิทัล. วารสารวิจัยวิชาการ, 4(2), 10–22.

มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย. (2566). ยุทธศาสตร์การขับเคลื่อนมหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัยสู่สถาบันอุดมศึกษากลุ่มพัฒนาปัญญาและคุณธรรม. นครปฐม: มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย.

มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย. (2567). แผนพัฒนามหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย พ.ศ. 2568–2572. นครปฐม: มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย.

รัตติยา เหนืออำนาจ และคณะ. (2568). การพัฒนาชุดการเรียนรู้ของศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ต้นแบบเพื่อรองรับกับสังคมพลวัต. วารสารวิจัยวิชาการ, 8(1), 177–190.

วิเชียร ธำรงโสตถิสกุล. (2567). การวัดและประเมินผลทางการศึกษาร่วมสมัย. พิษณุโลก: มหาวิทยาลัยนเรศวร.

สมปอง มั่นคง. (2566). ยุทธศาสตร์การพัฒนาบุคลากรสายวิชาการในสถาบันการศึกษาพุทธศาสนา. วารสารบริหารการศึกษา มหาวิทยาลัยขอนแก่น, 15(2), 30–45.

สิริมา แย้มรัศมี และคณะ. (2566). การพัฒนาทักษะการสอนในศตวรรษที่ 21 ของครูสอนพระพุทธศาสนา. วารสารวิชาการครุศาสตร์, 10(2), 85–98.

สุจินตนินท หนูชูสีห์สกุล. (2564). การจัดการหลักสูตรวิถีใหม่. วารสารการพัฒนาการเรียนรู้, 6(3), 175–185.

อภิเดช บุญมาลา. (2568). แนวทางการพัฒนาทักษะดิจิทัลสำหรับนักเผยแผ่พระพุทธศาสนารุ่นใหม่. วารสารพุทธนวัตกรรมและการจัดการ, 8(1), 12–28.

Berzin, A. (2025). Buddhist ethics in the age of artificial intelligence. Dharma House.

Kabat-Zinn, J. (2023). Mindfulness-based education for the 21st century. Wisdom Publications.

Keown, D. (2024). Buddhism and digital culture: Modern perspectives. Routledge.

Laloux, F. (2025). Reinventing Buddhist educational organizations. Nelson Publishing.

Selwyn, N. (2019). Education and technology: Key issues and debates. Bloomsbury Academic.

Selwyn, N. (2024). Digital transformation in higher education. Polity Press.

Thompson, A. A., & Strickland, A. J. (2003). Strategic management: Concepts and cases (13th ed.). McGraw-Hill.