ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมการสร้างเสริมสุขภาพในการป้องกันการติดเชื้อโคโรนา 2019 (COVID-19) ของผู้สูงอายุในเขตพื้นที่ตำบลกุดตุ้ม อำเภอเมือง จังหวัดชัยภูมิ Factors Influencing Health-promoting Behaviors in Preventing Coronavirus Disease 2019 Among the Elderly in Kut TUM Subdistrict, Mueang District, Chaiyaphum Province

Main Article Content

กิตติวินท์ ภาคภูมิ
พิทักษ์พงศ์ กางการ

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาระดับพฤติกรรมการสร้างเสริมสุขภาพในการป้องกันโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (COVID-19) ของผู้สูงอายุ 2) ศึกษาปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมการสร้างเสริมสุขภาพ 3) ศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างการรับรู้ประโยชน์ การรับรู้อุปสรรค และการรับรู้ความสามารถของตนกับพฤติกรรมการสร้างเสริมสุขภาพของผู้สูงอายุ และ 4) เสนอแนวทางในการพัฒนาการส่งเสริมพฤติกรรมสุขภาพของผู้สูงอายุในพื้นที่ศึกษา การวิจัยนี้เป็นการวิจัยแบบผสานวิธี โดยดำเนินการทั้งการวิจัยเชิงปริมาณและการวิจัยเชิงคุณภาพ เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล ได้แก่ แบบสอบถามและแบบสัมภาษณ์เชิงลึกที่มีค่าความเชื่อมั่นสัมประสิทธิ์แอลฟาของครอนบาค เท่ากับ 0.937 กลุ่มตัวอย่างเชิงปริมาณ คือ ผู้สูงอายุในเขตตำบลกุดตุ้ม อำเภอเมือง จังหวัดชัยภูมิ จำนวน 381 คน คำนวณจากประชากรจำนวน 5,589 คน โดยใช้สูตรของทาโร ยามาเน่ ที่ระดับความคลาดเคลื่อน 0.05 และผู้ให้ข้อมูลสำคัญในการวิจัยเชิงคุณภาพ จำนวน 10 คน วิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณด้วยค่าความถี่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการวิเคราะห์ถดถอยพหุคูณ ส่วนข้อมูลเชิงคุณภาพใช้การวิเคราะห์เชิงเนื้อหา


          ผลการวิจัยพบว่า 1) พฤติกรรมการสร้างเสริมสุขภาพในการป้องกันโรค COVID-19 ของผู้สูงอายุโดยภาพรวมอยู่ในระดับปานกลาง โดยการรับรู้ความสามารถของตนมีค่าเฉลี่ยสูงที่สุด รองลงมา ได้แก่ การรับรู้ประโยชน์ และการรับรู้อุปสรรคตามลำดับ 2) ปัจจัยด้านความรับผิดชอบต่อสุขภาพ การออกกำลังกาย การพัฒนาจิตวิญญาณ และการจัดการความเครียด มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมการสร้างเสริมสุขภาพของผู้สูงอายุอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ 3) การสนับสนุนจากครอบครัว ชุมชน และเครือข่ายด้านสุขภาพในท้องถิ่น มีส่วนสำคัญต่อการส่งเสริมพฤติกรรมสุขภาพของผู้สูงอายุ

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
ภาคภูมิ ก., & กางการ พ. (2026). ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมการสร้างเสริมสุขภาพในการป้องกันการติดเชื้อโคโรนา 2019 (COVID-19) ของผู้สูงอายุในเขตพื้นที่ตำบลกุดตุ้ม อำเภอเมือง จังหวัดชัยภูมิ: Factors Influencing Health-promoting Behaviors in Preventing Coronavirus Disease 2019 Among the Elderly in Kut TUM Subdistrict, Mueang District, Chaiyaphum Province. วารสารวิชาการรัตนบุศย์, 8(2), 310–323. สืบค้น จาก https://so07.tci-thaijo.org/index.php/rtnb/article/view/11464
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กงเพชร ขุนเขียว. (2567). การพัฒนาความรอบรู้ด้านสุขภาพของผู้สูงอายุและผลต่อพฤติกรรมการดูแลสุขภาพ. วารสารวิชาการสาธารณสุข, 33(1), 45–58.

กมลฉัตร สุขแสน, อัจฉรา จินวงษ์ และอนวัช ภูทองนาค. (2567). ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมการป้องกันการติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (COVID-19) ของผู้สูงอายุ จังหวัดอุดรธานี. วารสารสาธารณสุขชุมชน, 19(2), 75–89.

กรมกิจการผู้สูงอายุ. (2566). สถานการณ์ผู้สูงอายุไทย พ.ศ. 2566. กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์.

กรมควบคุมโรค. (2564). แนวทางการป้องกันและควบคุมโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (COVID-19) สำหรับประชาชน. กระทรวงสาธารณสุข.

กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์. (2563). แนวทางการดูแลสุขภาพและการป้องกันโรค COVID-19 สำหรับผู้สูงอายุ. กระทรวงสาธารณสุข.

กรมอนามัย. (2564). คู่มือการส่งเสริมสุขภาพผู้สูงอายุในสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรค COVID-19. กระทรวงสาธารณสุข.

กัลยา วานิชย์บัญชา. (2560). การวิเคราะห์สถิติ: สถิติสำหรับการบริหารและวิจัย (พิมพ์ครั้งที่ 17). โรงพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

เชิดชัย เชื้อบัณฑิต. (2563). การมีส่วนร่วมของประชาชนในการพัฒนาสุขภาพผู้สูงอายุในชุมชน. วารสารการบริหารและพัฒนาสังคม, 10(2), 45–58.

พรพรรณ มนสัจจกุล. (2564). การส่งเสริมสุขภาพผู้สูงอายุโดยการมีส่วนร่วมของชุมชน. วารสารสุขศึกษาและพัฒนาพฤติกรรมสุขภาพ, 8(1), 77–91.

ไพบูลย์ พงษ์แสงพันธ์ และยุวดี รอดจากภัย. (2557). การมีส่วนร่วมของชุมชนในการสร้างเสริมสุขภาพผู้สูงอายุ. วารสารวิจัยสาธารณสุขศาสตร์, 7(3), 112–125.

โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลกุดตุ้ม. (2567ก). ข้อมูลสถานการณ์สุขภาพประชาชนตำบลกุดตุ้ม อำเภอเมือง จังหวัดชัยภูมิ. โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลกุดตุ้ม.

โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลกุดตุ้ม. (2567ข). รายงานข้อมูลสุขภาพประชาชนและสถานการณ์โรคในพื้นที่ตำบลกุดตุ้ม อำเภอเมือง จังหวัดชัยภูมิ ประจำปี 2567. โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลกุดตุ้ม.

สมพร บุญมี และคณะ. (2565). ความรอบรู้ด้านสุขภาพและพฤติกรรมการป้องกันโรค COVID-19 ของผู้สูงอายุในชุมชน. วารสารวิชาการสาธารณสุข, 31(4), 625–638.

Becker, M. H. (1974). The health belief model and personal health behavior. Charles B. Slack.

Cumming, E., & Henry, W. E. (1961). Growing old: The process of disengagement. Basic Books.

Havighurst, R. J. (1961). Successful aging. The Gerontologist, 1(1), 8–13.

Pender, N. J. (1996). Health promotion in nursing practice (3rd ed.). Appleton & Lange.

Rosenstock, I. M. (1974). Historical origins of the health belief model. Health Education Monographs, 2(4), 328–335.

World Health Organization. (2002). Active ageing: A policy framework. World Health Organization.

World Health Organization. (2020). Coronavirus disease (COVID-19) advice for the public. World Health Organization.