กระบวนการจัดการมรดกทางวัฒนธรรมของนักการเมืองท้องถิ่นในจังหวัดหนองคาย The Process of Managing Cultural Heritage by Local Politicians in Nong Khai Province

Main Article Content

อภิวัฒชัย พุทธจร
พระมหาสมเด็จ มหาสมิทฺธิ (อัตสาร)
พระครูสุตสารบัณฑิต
คิด วรุณดี
พระมหาฉัตรชัย ปญฺญาวฑฺฒโน (พลศรี)
พระสิทธิรักษ์ จนฺทสาโร (หมู่หัวนา)
พระมหาธนวัฒน์ ปริยตฺติเมธี (โยธาจันทร์)

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษามรดกทางวัฒนธรรมและศักยภาพในการพัฒนามรดกทางวัฒนธรรมของนักการเมืองท้องถิ่นในจังหวัดหนองคาย 2) เพื่อศึกษานโยบายและแนวทางการพัฒนามรดกทางวัฒนธรรมของนักการเมืองท้องถิ่นในจังหวัดหนองคาย 3) เพื่อวิเคราะห์กระบวนการจัดการมรดกทางวัฒนธรรมของนักการเมืองท้องถิ่นในจังหวัดหนองคาย เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ จากการตรวจสอบความถูกต้องและความน่าเชื่อถือของข้อมูลด้วย วิธีการตรวจสอบข้อมูลแบบสามเส้า ผ่านการเปรียบเทียบข้อมูลที่ได้จากเอกสาร เอกสารวิชาการ และข้อมูลภาคสนามที่ได้จากการสัมภาษณ์ผู้ให้ข้อมูลสำคัญ 18 รูป/คน นำเสนอผลในรูปแบบพรรณนาวิเคราะห์


          ผลการวิจัยพบว่า 1) มรดกทางวัฒนธรรมและศักยภาพในการพัฒนา พบว่า  จังหวัดหนองคายมีความหลากหลายทางมรดกทางวัฒนธรรม ทั้งด้านกายภาพ นามธรรม ภูมิปัญญา ศิลปะ ศาสนา และภาษาศาสตร์ ซึ่งช่วยเสริมสร้างอัตลักษณ์ชุมชนและขับเคลื่อนเศรษฐกิจผ่านการท่องเที่ยว ประกอบกับตำแหน่งยุทธศาสตร์ที่เป็นประตูสู่ประเทศลาว จึงมีศักยภาพสูงในการพัฒนาเป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมอย่างยั่งยืน แม้ยังต้องเผชิญอุปสรรคด้านงบประมาณและการท่องเที่ยวเกินขนาด 2) นโยบายและแนวทางการพัฒนามรดกทางวัฒนธรรม พบว่า นักการเมืองท้องถิ่นได้วางแนวทางสร้างสมดุลระหว่างการอนุรักษ์และการพัฒนาเศรษฐกิจ โดยยกระดับมรดกวัฒนธรรมเป็นทรัพยากรทางเศรษฐกิจ ควบคู่กับการส่งเสริมความรู้และการมีส่วนร่วมของชุมชน ภายใต้กรอบกฎหมายที่รองรับการคุ้มครอง การกระจายอำนาจ และการติดตามผล มุ่งเน้นการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน การดึงดูดนักท่องเที่ยว และการบังคับใช้กฎหมายท้องถิ่นอย่างจริงจัง 3) กระบวนการจัดการมรดกทางวัฒนธรรม พบว่า สำหรับกระบวนการจัดการ ได้ยึดการมีส่วนร่วมของชุมชนเป็นแกนหลักใน 3 ระดับ คือ การอนุรักษ์ การพัฒนา และการกำหนดนโยบาย โดยมีกลยุทธ์หนุนเสริมด้านการสร้างความตระหนักรู้ แรงจูงใจ ภาคีเครือข่าย และเทคโนโลยีดิจิทัล ซึ่งส่งผลให้เกิดความรู้สึกเป็นเจ้าของร่วม การพัฒนาเศรษฐกิจ และเครือข่ายความร่วมมือที่เข้มแข็ง เพื่อความยั่งยืนของมรดกทางวัฒนธรรมในทุกมิติ

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
พุทธจร อ., มหาสมิทฺธิ (อัตสาร) พ., พระครูสุตสารบัณฑิต, วรุณดี ค., ปญฺญาวฑฺฒโน (พลศรี) พ., จนฺทสาโร (หมู่หัวนา) พ., & ปริยตฺติเมธี (โยธาจันทร์) พ. (2026). กระบวนการจัดการมรดกทางวัฒนธรรมของนักการเมืองท้องถิ่นในจังหวัดหนองคาย: The Process of Managing Cultural Heritage by Local Politicians in Nong Khai Province. วารสารวิชาการรัตนบุศย์, 8(2), 526–537. สืบค้น จาก https://so07.tci-thaijo.org/index.php/rtnb/article/view/12030
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

ทองคำ ดวงขันเพ็ชร และพระเดชขจร ขนฺติธโร. (2563). การจัดการมรดกทางวัฒนธรรมอย่างสร้างสรรค์โดยการมีส่วนร่วมของชุมชนลุ่มน้ำโขง (รายงานวิจัย). สถาบันวิจัยพุทธศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

ปิยวรรณ กันทอง และมานิตย์ โศกค้อ. (2563). การมีส่วนร่วมของชุมชนในการจัดการมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมของชาวบ้าน ตำบลหนองแก้ว อำเภอกันทรารมย์ จังหวัดศรีสะเกษ เพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวทางวัฒนธรรม (รายงานวิจัย). สถาบันวิจัยพุทธศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระครูปลัดสุรวุฒิ สิริวฑฺฒโก. (2563). การจัดการมรดกทางวัฒนธรรมชุมชนตลาดน้ำในจังหวัดราชบุรี (รายงานวิจัย). สถาบันวิจัยพุทธศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระครูสังฆรักษ์ทรงพรรณ ชยทตฺโต. (2563). กระบวนการสร้างภูมิคุ้มกันมรดกทางวัฒนธรรมของชุมชนตลาดน้ำในจังหวัดราชบุรี (รายงานวิจัย). สถาบันวิจัยพุทธศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระวรศานต์ วรธมฺโม (วัฒนวงศ์). (2566). การพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้ เรื่อง "มรดกโลกบ้านเชียง" เพื่อส่งเสริมความภาคภูมิใจในท้องถิ่นอุดรธานีของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนปลายในโรงเรียนสังกัดเทศบาลนครอุดรธานี [ดุษฎีนิพนธ์ปริญญาครุศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการสอนสังคมศึกษา, มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย].

พระสมุห์ชิษณุพงศ์ ปญฺญาวุฑฺโฒ (เทียมมิตร). (2562). การมีส่วนร่วมของชุมชนในการจัดการพื้นที่มรดกโลกอุทยานประวัติศาสตร์จังหวัดพระนครศรีอยุธยา [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย].

รัชนีวรรณ บุญอนนท์ และวาสนา จรูญศรีโชติกำจร. (2567). การมีส่วนร่วมของชุมชนในการจัดการมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมของชาวบ้าน ตำบลหนองแก้ว อำเภอกันทรารมย์ จังหวัดศรีสะเกษ เพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวทางวัฒนธรรม (รายงานวิจัย). สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม มหาวิทยาลัยราชภัฏกำแพงเพชร.

วิทยา ศรีสวัสดิ์. (2562). แนวทางการจัดการมรดกทางวัฒนธรรมท้องถิ่นเพื่อการพัฒนาอย่างยั่งยืน. สำนักพิมพ์วิถีวัฒนธรรม.

วิษณุ สมรักษ์. (2563). การจัดการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมและมรดก: มูลค่าของทรัพย์สินทางวัฒนธรรมและมรดกในประเทศไทย กรณีศึกษาจังหวัดอุบลราชธานี. วารสารแนวทางวัฒนธรรม, 21(2), 96–109.

ศิริรักษ์ จวงทอง และคณะ. (2563). การบริหารจัดการการท่องเที่ยวในเขตอนุรักษ์มรดกทางวัฒนธรรม (สถาปัตยกรรม) เมืองเก่าลำพูน แพร่ น่าน. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ (HUSOKKU), 7(2), 38–63.

สมชาย พัฒนาวัฒน์. (2563). การบริหารจัดการมรดกวัฒนธรรมท้องถิ่นอย่างยั่งยืน. สำนักพิมพ์วิถีไทย.

สุนทร พงษ์ไพบูลย์. (2561). การบริหารจัดการมรดกวัฒนธรรมในท้องถิ่นไทย. สำนักพิมพ์มรดกไทย.