ศึกษาวิเคราะห์หลักปฏิปทาขอหลวงปู่ชอบ ฐานสโม An Analytical Study of the Practices of Luang Pu Chob Thanasamo

Main Article Content

พระศุภชัย ผาสุโก
พระมหาพงษ์ทราทิตย์ สุธีโร

บทคัดย่อ

การวิจัยเรื่อง “ศึกษาวิเคราะห์หลักปฏิปทาของหลวงปู่ชอบ ฐานสโม” มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) เพื่อศึกษาหลักปฏิปทาในพระพุทธศาสนาเถรวาท 2) เพื่อศึกษาหลักปฏิปทาของหลวงปู่ชอบ ฐานสโม และ 3) เพื่อวิเคราะห์หลักปฏิปทาของหลวงปู่ชอบ ฐานสโม งานวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative Research) โดยใช้การวิจัยเชิงเอกสาร รวบรวมข้อมูลจากคัมภีร์พระไตรปิฎก หนังสือ ดุษฎีนิพนธ์ วิทยานิพนธ์ บทความ วารสาร เว็บไซต์


          ผลการวิจัยพบว่า 1) หลักปฏิปทาในพระพุทธศาสนาเถรวาทมุ่งเน้นการปฏิบัติเพื่อความหลุดพ้นด้วยการฝึกศีล สมาธิ และปัญญา โดยมีการปฏิบัติอย่างสม่ำเสมอให้อุปนิสัย 2) ส่วนหลักปฏิปทาของหลวงปู่ชอบ ฐานสโม มีลักษณะโดดเด่นคือความมักน้อย สันโดษ เมตตา และการถือธุดงค์วัตร การฝึกสมาธิภาวนา และการสอนที่เน้นความเรียบง่ายแต่ลึกซึ้ง 3) หลักปฏิปทาของหลวงปู่ชอบ ฐานสโม มีสอดคล้องกับหลักพระพุทธศาสนาเถรวาท โดยเฉพาะการฝึกฝนจิตใจให้สงบและการปล่อยวางอุปาทาน แต่ก็มีเอกลักษณ์เฉพาะที่เน้นการนำหลักธรรมมาปฏิบัติในชีวิตประจำวันอย่างเป็นรูปธรรมงานวิจัยนี้ชี้ให้เห็นว่า หลักปฏิปทาของหลวงปู่ชอบ ฐานสโม สามารถใช้เป็นต้นแบบในการพัฒนาพระสงฆ์และพุทธศาสนิกชนให้มีความมั่นคงทางจิตใจและศีลธรรม อีกทั้งยังสามารถนำไปประยุกต์ใช้ในด้านการศึกษา การเผยแผ่พระพุทธศาสนา และการพัฒนาสังคม เพื่อธำรงรักษาคุณค่าของพระพุทธศาสนาให้ยั่งยืน

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
ผาสุโก พ., & สุธีโร พ. (2026). ศึกษาวิเคราะห์หลักปฏิปทาขอหลวงปู่ชอบ ฐานสโม: An Analytical Study of the Practices of Luang Pu Chob Thanasamo. วารสารวิชาการรัตนบุศย์, 8(1), 16–28. สืบค้น จาก https://so07.tci-thaijo.org/index.php/rtnb/article/view/9636
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กฤต ศรียะอาจ. (2566). การศึกษาวิเคราะห์หลักพุทธจริยศาสตร์เพื่อส่งเสริมการปฏิบัติธรรมตามแนวหลวงปู่มั่น ภูริทตฺโต. วารสารสันติศึกษาปริทรรศน์, 6 (ฉบับพิเศษ), 418–426. สืบค้นจาก https://shorturl.asia/GhDAS

คุณหญิงสุรีพันธุ์ มณีวัต. (2559). ฐานสโมบูชา ฉบับสมบูรณ์ (พิมพ์ครั้งที่ 11). บริษัท ศิลป์สยามบรรจุภัณฑ์และการพิมพ์ จำกัด.

พระครูเกษมปริยัติกิจ อารยธมฺโม, และคณะ. (2567). ศึกษาเชิงวิเคราะห์ปฏิปทาของพระครูญาณทัสสี (หลวงปู่คำดี ปภาโส). วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์, 11(11), 231–240. สืบค้นจาก https://shorturl.asia/xmKXg

พระใบฎีกาธีรศักดิ์ สุธีโร (น้อยอ่อน). (2560). ศึกษาการประยุกต์ใช้หลักไตรสิกขาในการส่งเสริมคุณธรรมจริยธรรม ตามแนวทางพระพุทธศาสนาเถรวาท โรงเรียนกระสังพิทยาคม ตำบลกระสัง อำเภอกระสัง จังหวัดบุรีรัมย์ (วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย). สืบค้นจาก https://shorturl.asia/zpoli

พระมหาพงศ์ทราทิตย์ ก้องเสียง. (2563). บทบาทที่พึงประสงค์ของพระสงฆ์ไทยในปัจจุบันและอนาคต. วารสารสังคมศาสตร์และมานุษยวิทยาเชิงพุทธ, 5(1), 1–15. สืบค้นจาก https://so12.tci-thaijo.org/index.php/watmahasawat_jsc/article/view/480

พระมหาผล นาควโร, และคณะ. (2565). การดำเนินชีวิตตามหลักอปัณณกปฏิปทาสูตรของพระสงฆ์ในจังหวัดนครราชสีมา. วารสาร มจร อุบลปริทรรศน์, 7(2), 1643–1655. สืบค้นจาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/mcjou/article/view/258054/173754

พระมหาวิรัตน์ อาจารสุโภ, และคณะ. (2562). การวิเคราะห์อริยวังสปฏิปทาในคัมภีร์พระพุทธศาสนา. วารสารสันติศึกษาปริทรรศน์ มจร, 7(2), 435–446. สืบค้นจาก https://so03.tci-thaijo.org/index.php/journal-peace/article/view/124839/133910

พระศรีสุทธิพงศ์ (ส่ม-ส่วน ปฏิภาโณ). (2561). เนกขัมมปฏิปทาในคัมภีร์พระพุทธศาสนา. วารสารสันติศึกษาปริทรรศน์ มจร, 6(1), 174–187. สืบค้นจาก https://shorturl.asia/NQA1K

ปฐม นิคมานนท์ (ผู้เรียบเรียง). (2559). หลวงปู่ชอบ อริยสงฆ์ ชุดที่ 1. ดี.เอ็ม.จี.

มูลนิธิพุทธสมุนไพรคู่แผ่นดิน ในพระบรมราชูปถัมภ์. (2560). พระฐานสโม หลวงปู่ชอบ (พิมพ์ครั้งที่ 1). บริษัท ศิลป์สยามบรรจุภัณฑ์และการพิมพ์ จำกัด.

ภูริเชษฐ์ สมพล, และคณะ. (2565). วิเคราะห์ความเป็นจริงของสรรพสิ่งตามกฎไตรลักษณ์ในพุทธปรัชญาเถรวาท. วารสารนิสิตวัง, 24(2), 103–108. สืบค้นจาก https://shorturl.asia/osRHY

ภัฏชวัชร์ สุขเสน, และคณะ. (2563). คำสอนและแนวการปฏิบัติกรรมฐานของหลวงปู่มั่น ภูริทัตโต. วารสารวนัมฎองแหรกพุทธศาสตรปริทรรศน์, 7(2), 53–62. สืบค้นจาก https://so06.tci-thaijo.org/index.php/Vanam_434/article/view/246167/167312

วีรศักดิ์ โพธิสัตย์ (ทิดกล้วย เมืองเลย). (2558). หลวงปู่ชอบ ฐานสโม พระอรหันต์ผู้ทรงฤทธิ์แห่งยุค. เอส เอ็ม เค พริ้นติ้ง จำกัด.

Jinjutha Panthongkam. (2568, กรกฎาคม 17). เมื่อสังคมเสื่อมศรัทธาวงการสงฆ์: ทำไมการแยกศาสนาออกจากรัฐจึงอาจเป็นทางออกที่ยั่งยืน. สืบค้นจาก https://thematter.co/social/crisis-of-faith-buddhism-solution/246713