การศึกษาผลตอบแทนและความเสี่ยงของกองทุนรวมทองคำ ตามวัฏจักรเศรษฐกิจของประเทศไทย

บทคัดย่อ

แม้ว่าการศึกษาเกี่ยวกับบทบาทของกองทุนรวมทองคำในฐานะสินทรัพย์ป้องกันความเสี่ยงจะได้รับความสนใจอย่างกว้างขวาง แต่การศึกษาเกี่ยวกับการประเมินผลการดำเนินงานของกองทุนดังกล่าวภายใต้วัฏจักรเศรษฐกิจที่แตกต่างกันของประเทศไทยยังคงมีอยู่จำกัด การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์ผลตอบแทนและความเสี่ยงของกองทุนรวมทองคำจำนวน 15 กองทุน ที่มีนโยบายลงทุนในทองคำแท่งผ่านกองทุนหลักที่ไม่มีนโยบายจ่ายเงินปันผลและได้ปิดความเสี่ยงจากอัตราแลกเปลี่ยนแล้ว โดยใช้ข้อมูลทุติยภูมิแบบรายเดือน จำนวน 185 ข้อมูล ตั้งแต่เดือนมกราคม พ.ศ. 2553 ถึงเดือนมิถุนายน พ.ศ. 2568 การวิเคราะห์ดำเนินการร่วมกับวัฏจักรเศรษฐกิจที่แบ่งตามเกณฑ์ของ Bry and Boschan ซึ่งระบุช่วงเศรษฐกิจหดตัวและขยายตัวจากจุดวกกลับของดัชนีพ้องเศรษฐกิจ ประเมินผ่านผลตอบแทนที่ปรับด้วยความเสี่ยง 4 รูปแบบ ได้แก่ Sharpe Ratio, Treynor Ratio, Jensen’s Alpha และ Appraisal Ratio พร้อมทั้งทดสอบความแตกต่างด้วยสถิติ Welch's t-test

ผลการศึกษาพบว่า ในช่วงเศรษฐกิจหดตัว กองทุนรวมทองคำให้อัตราผลตอบแทนเฉลี่ยแบบตัดทอนสูงกว่าผลตอบแทนของตลาดโดยรวม อย่างไรก็ตาม เมื่อพิจารณามาตรวัดผลตอบแทนที่ปรับด้วยความเสี่ยง พบว่า Sharpe Ratio, Jensen’s Alpha และ Appraisal Ratio ในช่วงเศรษฐกิจหดตัวมีค่าต่ำกว่าช่วงเศรษฐกิจขยายตัว ขณะที่ Treynor Ratio สะท้อนการเคลื่อนไหวในทิศทางตรงข้ามกับตลาด ทั้งนี้ ผลการทดสอบด้วย Welch's t-test ระบุว่าอัตราผลตอบแทนที่ปรับด้วยความเสี่ยงของกองทุนรวมทองคำในช่วงเศรษฐกิจหดตัวและช่วงเศรษฐกิจขยายตัวไม่แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ข้อค้นพบจากการศึกษานี้ได้ให้หลักฐานเชิงประจักษ์ที่สำคัญ เพื่อใช้เป็นแนวทางในการกำหนดกลยุทธ์การจัดสรรสินทรัพย์ลงทุนสภาวะเศรษฐกิจที่แตกต่างกัน