ปัญหาทางกฎหมายเกี่ยวกับการกำจัดขยะพิษโดยชุมชน
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาปัญหาทางกฎหมายเกี่ยวกับการกำจัดขยะพิษโดยชุมชน 2) เพื่อศึกษาแนวคิดและทฤษฎีเกี่ยวกับการกำจัดขยะพิษโดยชุมชน 3) เพื่อวิเคราะห์เปรียบเทียบกฎหมายของประเทศไทยและกฎหมายต่างประเทศที่เกี่ยวข้องกับบทบาทและอำนาจหน้าที่ของชุมชนในการจัดการขยะพิษ 4) เพื่อหาข้อเสนอแนะหรือแนวทางในการพัฒนากฎหมายของประเทศไทยในการกำหนดความรับผิดชอบและขยายอำนาจให้แก่ชุมชนในการจัดการขยะพิษให้มีความครอบคลุม ชัดเจน และเหมาะสม โดยใช้วิธีวิจัยเชิงคุณภาพด้วยการวิจัยเอกสารจากหนังสือ บทความ วิทยานิพนธ์ รายงานการวิจัย ตัวบทกฎหมาย และสื่ออิเล็กทรอนิกส์ที่เกี่ยวข้อง
ผลการวิจัยพบว่า ประเทศไทยยังไม่มีกฎหมายเฉพาะที่กำหนดความรับผิดชอบและมอบอำนาจโดยตรงแก่ชุมชนในการจัดการขยะพิษ จึงต้องอาศัยกฎหมายที่เกี่ยวข้องหลายฉบับ เช่น พระราชบัญญัติส่งเสริมและรักษาคุณภาพสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ พ.ศ. 2535 พระราชบัญญัติโรงงาน พ.ศ. 2535 มีลักษณะรวมศูนย์อำนาจไว้ที่หน่วยงานส่วนกลางและผลักภาระให้ภาคเอกชน ขาดความครอบคลุมและไม่มีประสิทธิภาพเพียงพอในการส่งเสริมให้ชุมชนท้องถิ่นเข้ามีส่วนร่วมกำกับดูแลและตรวจสอบพื้นที่ส่วนบุคคลอย่างแท้จริง ในขณะที่ต่างประเทศ เช่น สหราชอาณาจักร ประเทศญี่ปุ่น และสหพันธ์สาธารณรัฐเยอรมนี มีการกำหนดกลไกการจัดการของเสียและบทบาทขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในระดับพื้นที่อย่างเป็นระบบ
ข้อเสนอแนะจากการวิจัยพบว่า ควรให้มีการตราพระราชบัญญัติเฉพาะว่าด้วยการจัดการขยะพิษ และแก้ไขเพิ่มเติมกฎหมายที่เกี่ยวข้อง เพื่อกำหนดกลไกและขยายอำนาจหน้าที่ของชุมชนและสภาองค์กรชุมชนในการเฝ้าระวัง ตรวจสอบ และติดตามการจัดการขยะพิษอย่างเหมาะสม ทั้งนี้ ในระหว่างที่ยังไม่มีกฎหมายเฉพาะ หน่วยงานที่เกี่ยวข้องควรส่งเสริมแนวปฏิบัติให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นร่วมมือกับชุมชนในการเฝ้าระวัง ตรวจสอบ และสร้างความตระหนักรู้เกี่ยวกับผลกระทบจากการจัดการขยะพิษ
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กรมควบคุมมลพิษ. (2535). พระราชบัญญัติส่งเสริมและรักษาคุณภาพสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ พ.ศ. 2535. จาก https://www.pcd.go.th/lawstype/
กรมควบคุมมลพิษ. (2567). รายงานสถานการณ์มลพิษของประเทศไทย. จาก https://www.pcd.go.th
กรมควบคุมมลพิษ. (2567). ระบบสารสนเทศด้านการจัดการขยะมูลฝอยชุมชน. จาก https://thaimsw.pcd.go.th/report_country.php?year=2567
กรมโรงงานอุตสาหกรรม. (2535). พระราชบัญญัติโรงงาน พ.ศ. 2535. จาก https://www.diw.go.th/webdiw/law-fac/
กรมโรงงานอุตสาหกรรม. (2568). ข้อมูลกากอุตสาหกรรมในระบบการขออนุญาตนำส่งกากอุตสาหกรรมไปบำบัด. จาก https://www.diw.go.th/webdiw/
โกวิทย์ พวงงาม. (2553). การจัดการตนเองของชุมชนและท้องถิ่น (พิมพ์ครั้งที่ 1). สำนักพิมพ์วิญญูชน.
จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, ศูนย์ความปลอดภัย อาชีวอนามัยและสิ่งแวดล้อม. (2535). พระราชบัญญัติวัตถุอันตราย พ.ศ. 2535. สืบค้นเมื่อ 18 กุมภาพันธ์ 2568, จาก https://www.shecu.chula.ac.th/home/content1.asp?Cnt=683
จรัญ โฆษณานันท์. (2550). นิติปรัชญาแนววิพากษ์ (พิมพ์ครั้งที่ 1, น. 255-256). นิติธรรม.
เฉลิมชัย ก๊กเกียรติกุล. (2562, 19 มีนาคม). รอสโค พาวด์ (Roscoe Pound). จาก http://chalermchainbtc.blogspot.com/2013/roscoe-pound-27.htm?m=1
สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา. (2535). พระราชบัญญัติการสาธารณสุข พ.ศ. 2535 และที่แก้ไขเพิ่มเติม. สืบค้นเมื่อ 20 กุมภาพันธ์ 2568, จาก http://web.krisdika.go.th
สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา. (2551). พระราชบัญญัติสภาองค์กรชุมชน พ.ศ. 2551. ราชกิจจานุเบกษา.
Blogger.com (2555). ทฤษฎีโครงสร้าง – หน้าที่ (ออนไลน์). เรียกใช้เมื่อ 28 กุมภาพันธ์ 2568. จาก https://supawong.blogspot.com/2012/02/structural-functionalism.html
Bundesministerium der Justiz. (2012). Kreislaufwirtschaftsgesetz (KrWG). Retrieved March 5, 2025, from https://www.bmuv.de
Dudley Council. (2011). The Localism Act 2011. Retrieved March 15, 2025, from https://www.dudley.gov.uk/council-community/get-involved/community-engagement/community-right-to-bid/the-localism-act-2011/
Government of Japan, Ministry of the Environment. (1970). Waste management and public cleansing act (Act No. 137 of 1970). Retrieved March 5, 2025, from https://www.env.go.jp/en/laws/recycle/01.pdf
U.K. Government. (1990). Environmental Protection Act 1990. Retrieved March 5, 2025, from https://www.legislation.gov.uk/ukpga/1990/43/contents
United Nations Environment Programme. (2021). Guide for the implementation of the Basel Convention. Retrieved March 15, 2025, from https://www.basel.int/TheConvention/Overview/TextoftheConvention/tabid/1275/Default.aspx
