มายาคติในโฆษณาของเว็บไซต์พนันออนไลน์

Main Article Content

สุรัสวดี อัมปะโท
บัณฑูร พานแก้ว

บทคัดย่อ

การวิจัยเรื่อง “มายาคติในโฆษณาของเว็บไซต์พนันออนไลน์” เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยมุ่งศึกษาวิธีการสื่อสารเพื่อโน้นน้าวใจของโฆษณาเว็บไซต์พนันออนไลน์ และ มายาคติที่แฝงอยู่ในการโฆษณาของเว็บไซต์พนันออนไลน์ โดยใช้วิธีการศึกษาวิเคราะห์เนื้อความ (Textual Analysis) โดยเลือกข้อมูลที่มีเนื้อความโน้มน้าวใจอย่างชัดเจน (Purposive Sampling) พิจารณาจากเนื้อความและรูปแบบการสื่อสารที่แสดงออกปรากฎอยู่ในเว็บไซต์พนันออนไลน์ภาษาไทยที่ได้รับความนิยมในการเข้าถึงมากที่สุด 10 อันดับ ผ่านระบบการค้นหาเสิร์ชเอนจิน (Search Engine) ของกูเกิล (Google) ) เพื่อดึงเนื้อความการโน้มน้าวใจและเนื้อความที่ปรากฎเกี่ยวกับพนันออนไลน์ทั้งหมด แบ่งการศึกษาเป็น 2 ส่วน คือ การวิเคราะห์ข้อความในเนื้อความ และวิเคราะห์การสื่อสารประกอบในเนื้อความ
ผลการวิจัยสรุปได้ดังนี้ การสื่อสารเพื่อโน้มน้าวใจของเว็บพนันออนไลน์ พบว่า เว็บไซต์พนันออนไลน์ไม่ได้สื่อสารเพียงเพื่อให้ข้อมูลเกี่ยวกับบริการของเว็บไซต์พนันออนไลน์เท่านั้น แต่มีการออกแบบเชิงกลยุทธ์การสื่อสารเพื่อเปลี่ยนกรอบการรับรู้ของผู้ที่ต้องการเล่นพนันออนไลน์ผ่านสัญญะต่าง ๆ ทั้งในระดับ ความหมายโดยอรรถ และ ความหมายโดยนัย จนกระทั่งกลายเป็นมายาคติรูปแบบหนึ่ง ที่ทำให้การเล่นพนันไลน์กลายเป็นเรื่องปกติในสังคม ที่เว็บไซต์เหล่านี้ใช้เพื่อเปลี่ยนกรอบการรับรู้เกี่ยวกับพนันออนไลน์ ซึ่งในบริบทของประเทศไทยแม้การพนันเป็นสิ่งผิดกฎหมาย แต่เว็บไซต์พนันออนไลน์เหล่านี้ยังสามารถดำรงอยู่ได้ และมีการขยายตัวผ่านการสื่อสารเชิงโน้มน้าวที่แนบเนียนผ่านการโฆษณาในรูปแบบต่าง ๆ ซึ่งพบมายาคติในการทำหน้าที่ปรุงแต่งความหมายของการพนันออนไลน์ให้เปลี่ยนไปในสายตาของผู้คนในสังคม ทำให้สังคมมองว่าการเล่นพนันออนไลน์เป็นเรื่องปกติทั่วไป โดยเฉพาะผู้ที่กำลังอยู่ในภาวะเปราะบางทางเศรษฐกิจหรืออารมณ์ โดยเฉพาะเยาวชนมีแนวโน้มเข้าสู่วงจรการพนันโดยไม่รู้ตัว ทำให้คนในสังคมเสี่ยงเป็น โรคติดพนัน (Gambling Disorder) ที่เป็นโรคทางจิตเวชเหมือนการติดสารเสพติด นำไปสู่ปัญหาต่าง ๆ ในสังคมไทย เช่น การติดหนี้นอกระบบ ความเครียด ความรุนแรง นำไปสู่การก่ออาชญากรรม และปัญหาสุขภาพจิต

Article Details

ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

ภาษาไทย

ก่อพงษ์ พลโยราช. (2551). บุคลิกภาพตราองค์กรในประเทศไทย. คณะวิทยาการจัดการมหาวิทยาลัยขอนแก่น.

กาญจนา แก้วเทพ, กิตติ กันภัย และปาริชาติ สถาปิตานนท์ สโรบล. (2543). มองสื่อใหม่ มองสังคมใหม่.เอดิสัน เพรสโพรดักส์.

กาญจนา แก้วเทพ. (2541). สื่อสารมวลชน: ทฤษฎีและแนวทางการศึกษา. (พิมพ์ครั้งที่ 1). เอดิสัน เพรสโพรดักส์.

กาญจนา แก้วเทพ. (2549). ศาสตร์แห่งสื่อและวัฒนธรรมศึกษา. (พิมพ์ครั้งที่ 2). เอดิสัน เพรส โพรดักส์.

กาญจนา แก้วเทพ. (2552). การวิเคราะห์สื่อ : แนวคิดและเทคนิค. (พิมพ์ครั้งที่ 4). คณะนิเทศศาสตร์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

กิตตินนท์ จอมประเสริฐ. (2567, 24 มิถุนายน). อินโดนีเซีย คุมเข้ม! แบนเว็บพนันออนไลน์จากประเทศเพื่อนบ้าน. Tomorrow.https://www.facebook.com/photo.php?fbid=965984298871461&id=100063796990655&set=a.749071007229459

ไชยรัตน์ เจริญสินโอฬาร. (2551). ภาษากับการเมือง/ความเป็นการเมือง. (พิมพ์ครั้งที่ 1). คณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

ไชยรัตน์ เจริญสินโอฬาร. (2555). สัญวิทยา, โครงสร้างนิยม, หลังโครงสร้างนิยม กับการศึกษารัฐศาสตร์.(พิมพ์ครั้งที่ 2). สำนักพิมพ์วิภาษา.

ณัฏฐ์ชุดา วิจิตรจามรี. (2556). การสื่อสารเพื่อการโน้มน้าวใจ. (พิมพ์ครั้งที่ 1). สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.

ณัฐกร วิทิตานนท์. (ม.ป.ป.). ประเภทของการพนันออนไลน์: อะไรๆ ก็เป็นการพนันได้ทั้งนั้น.ศูนย์ศึกษาปัญหาการพนัน. https://www.gamblingstudyth.org/issues_topic_1/334/4/1/onlinecasino-2/

ณัฐวิภา สินสุวรรณ และคณะ. (2566). กลยุทธ์การโฆษณาพนันออนไลน์และอิทธิพลที่มีผลต่อความสนใจเล่นพนันออนไลน์ของวัยรุ่นในกรุงเทพมหานครและปริมณฑล. วารสารเทคโนโลยีสื่อสารมวลชน มทร.พระนคร. 8(2), 82 – 92.

เดลินิวส์. (2567, 7 กันยายน). สังคมโลก : เสพติดพนัน. เดลินิวส์.https://www.dailynews.co.th/articles/3832327/

เดลินิวส์. (2568, 21 มกราคม). เปิดตัวเลข “พนันออนไลน์” ในไทย-ยอดเงินสะพัด 7 พันล้าน-คนเล่นเพิ่มทุกปี-รัฐควบคุมไม่ได้. เดลินิวส์.https://www.dailynews.co.th/news/4313468/

ธารา มีบุญ. (2546). ปัจจัยที่มีผลต่อการเล่นการพนันหวยเถื่อน ในกรุงเทพมหานคร. [วิทยานิพนธ์สังคมปริญญามหาบัณฑิต], จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

นพพร ประชากุล. (2551). คานาเสนอบทแปล. ใน มายาคติ: สรรนิพนธ์จาก Mythologies ของRoland Barthes. (พิมพ์ครั้งที่ 3). โครงการจัดพิมพ์คบไฟ.

นภวรรณ คณานุรักษ์ และ กัญช์ อินทรโกเศศ. (2546). การโฆษณา 101. (พิมพ์ครั้งที่ 1). เฮลท์แคร์พลับบลิชชิ่ง.

นวลน้อย ตรีรัตน์. (2567, 29 พฤษจิกายน). คนไทย 34 ล้านเล่นพนัน ล็อตเตอรี่-หวยใต้ดิน-ไพ่ยอดนิยม. https://spacebar.th/business/gambling-survey-thai-peoplelike-lotteryunderground-cards

ไพศาล ลิ้มสถิตย์. (2555). เปิดปม เป็น อยู่ คือ “พนันออนไลน์” สังคมไทยยุคไร้พรมแดน.(พิมพ์ครั้งที่ 1).โครงการจัดการความรู้เพื่อขับเคลื่อนสังคมปลอดพนัน มูลนิธิสดศรี–สฤษดิ์วงศ์.

มติชน. (2568, 15 พฤษภาคม). ช็อก! เจ้าอาวาสวัดไร่ขิง ดอดพบตร. สู้คดีอมเงินวัดกว่า 300 ล้าน เหตุติดพนันบาคาร่าออนไลน์. มติชน online.https://www.matichon.co.th/local/crime/news_5183567

ราชกิจจานุเบกษา. (2478). พระราชบัญญัติการพนัน พุทธศักราช 2478. สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา.https://infocenter.oic.go.th/FILEWEB/CABINFOCENTER12/DRAWER084/GENERAL/DATA0000/00000102.PDF

ราชบัณฑิตยสถาน. (2543). พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ.2543. (ม.ป.พ). ราชบัณฑิตสถาน.

วงหทัย ตันชีวะวงศ์. (2554). การโฆษณาข้ามวัฒนธรรม. (พิมพ์ครั้งที่ 1). สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

วรรณพิมล อังคศิริสรรพ, ผู้แปล. (2551). มายาคติ : Mythologies. (พิมพ์ครั้งที่ 3). โครงการจัดพิมพ์คบไฟ.

วรากรณ์ สามโกเศศ. (2567, 31 ธันวาคม). 'โลกบ้าคลั่งพนัน' กับไทย. กรุงเทพธุรกิจ.https://www.bangkokbiznews.com/blogs/business/business/1160036

วิกานดา พรสกุลวานิช. (2560). สื่อใหม่และการจัดการการสื่อสาร. (พิมพ์ครั้งที่ 1). สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

วิมลรักษ์ ศานติธรรม. (2567). การแก้ปัญหาการพนันออนไลน์ในประเทศไทย. วิจัยปริทัศน์,40(49), 1 –11. https://dl.parliament.go.th/handle/20.500.13072/621547

วิไลลักษณ์ ลังกา และคณะ. (2564). รายงานการวิจัย พฤติกรรมการติดพนันออนไลน์.[รายงานการวิจัย]พฤติกรรมการติดพนันออนไลน์: ปัจจัยชิงสาเหตุ กระบวนการ ผลกระทบทางพฤติกรรมศาสตร์และแนวทางการช่วยเหลือผู้เรียนที่ติดพนันออนไลน์ สำหรับครูแนะแนวในสถานศึกษา. ศูนย์ศึกษาปัญหาการเสพติด.

วิษชญะ ศิลาน้อย และ เจษฎา ศาลาทอง. (2561). กลยุทธ์การสื่อสารเพื่อชักจูงผู้เล่นการพนันบนออนไลน์ของเว็บไซต์การพนันฟุตบอล. วารสารนิเทศศาสตร์, 36(3), 1–13.

วิษชญะ ศิลาน้อย. (2560). กลยุทธ์การสื่อสารของเว็บไซต์การพนันฟุตบอลออนไลน์. [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต], จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

วิษณุ วงศ์สินศิริกุล. (2554). เกมพนันออนไลน์ : หายนะเกมพนันที่ต้องควบคุม. รายงานภายใต้โครงการการศึกษาสถานการณ์ พฤติกรรมและผลกระทบการพนันในประเทศไทย.สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ.

วิษณุ วงศ์สินศิริกุล. (2564, 19 พฤษจิกายน). "พนันออนไลน์" หายนะที่เป็นอมตะ. กรุงเทพธุรกิจ.https://www.bangkokbiznews.com/columnist/972719

ศิริพร ยอดกมลศาสตร์. (2567). เข้าใจพนัน. (พิมพ์ครั้งที่ 1). ศูนย์ศึกษาปัญหาการพนัน คณะเศรษฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

ศิริวรรณ เสรีรัตน์. (2541). กลยุทธ์การตลาดและการบริหารการตลาด.(พิมพ์ครั้งที่ 1). Diamond in Business World.

สถาบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล. (2567). คนไทย 2567: ความเครียด ภัยเงียบของสังคมไทย. (พิมพ์ครั้งที่ 1). สำนักพิมพ์อมรินทร์.

สมสุข หินวิมาน. (2543). วัฒนธรรมชนชั้นกลางไทยในละครโทรทัศน์. รัฐศาสตร์สาร, 22(2),93 – 128.

สันทัด โพธิสา. (2568, 9 เมษายน). ย้อนอดีตการพนัน และวิวัฒนาการ "กาสิโน". ไทยพีบีเอส.https://www.thaipbs.or.th/now/content/2563

สานักข่าวสร้างสุข. (2568, 7 กุมภาพันธ์). 25 เครือข่ายเยาวชน เสนอแก้กฎหมาย ลดพนันออนไลน์ปราบเชิงรุก บำบัดนักพนัน. https://www.thaihealth.or.th/?p=380770

สุกัญญา บูรณเดชาชัย. (2549). การสื่อสารมวลชน แนวคิด ทฤษฎี และสถานการณ์ในประเทศไทย.คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา.

สุขภาพคนไทย (2567, 11 มิถุนายน). รายงานสุขภาพคนไทย ปี 2567. สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ. https://www.thaihealth.or.th/?p=366193

สุระชัย ชูผกา. (2558). มายาคติในการสื่อสารออนไลน์ในเว็บไซต์การพนัน. [วิจัยจากคณะสื่อสารมวลชน],มหาวิทยาลัยรามคำแหง.

องอาจ ปทะวานิช. (2555). การโฆษณา. (พิมพ์ครั้งที่ 1). สำนักพิมพ์แสงดาว.

อภิเชฐ กาภู ณ อยุธยา. (2560). มายาคติในโฆษณาแบรนด์หรู. [วิทยานิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต],มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

อรวรรณ ปิลันธน์โอวาท. (2552). การสื่อสารเพื่อการโน้มน้าวใจ. (พิมพ์ครั้งที่ 5). สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

อัจฉรา ปัณฑรานุวงศ์. (2551). มายาคติและอุดมการณ์ในโฆษณาหาเสียงเลือกตั้งของพรรคไทยรักไทยในการเลือกตั้งทั่วไปวันที่ 6 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2548 การวิเคราะห์ด้วยวิธีสัญวิทยา.[วิทยานิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต], มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

เอ็ดเวิร์ด เบอร์เนยส์. (2561). Propaganda: โฆษณาชวนเชื่อ. แปลโดย Mr.Lawrence 10. (พิมพ์ครั้งที่ 1). ซิกมากราฟิกส์.

Business Tomorrow. (2567, 24 มิถุนายน). อินโดนีเซีย คุมเข้ม! แบนเว็บพนันออนไลน์จากประเทศเพื่อนบ้าน. Tomorrow.https://www.facebook.com/photo.php?fbid=965984298871461&id=100063796990655&set=a.749071007229459 https://thestandard.co/lagalaxy911-investigation-ex-monk-link/Books

Rocket Media Lab. (2567. 4 กันยายน). คาสิโน พนัน หวย มีในประเทศไหนบ้าง?. RocketMediaLab. https://rocketmedialab.co/casino-gambling-lottery/

Springnews. (2568, 16 พฤษภาคม). พระญี่ปุ่น มีครอบครัวได้ แต่เรื่องการพนันห้ามเด็ดขาด!.Springnews. https://www.springnews.co.th/news/hot-issue/857857

THE STANDARD TEAM. (2568, 16 พฤษภาคม). ตำรวจไซเบอร์ขยายผลเว็บพนันLAGALAXY911 เผยหลักฐานล่าสุดโยงแค่อดีตพระลูกวัดไม่ถึงอดีตเจ้าอาวาสวัดไร่ขิง. THE STANDARD.

ภาษาต่างประเทศ

Barthes, R., & Lavers, A. (1985). Mythologies. Hill and Wang.

Edward L. Bernays. (1928). Propaganda. New York: Martino Fine Books.

Gane, N., & Gane, M. (2004). Roland Barthes. Sage Publications.

Lasswell, H. D. (1927). The theory of political propaganda. The American Political Science Review, 21(3), 627-631.

Lopez-Gonzalez, H., Guerrero-Sole, F. & Griffiths, M.D. (2017). A content analysisof how ‘normal’ sports betting behaviour is represented in gambling advertising.Academia.https://www.academia.edu/34008836/Lopez_Gonzalez_H_Guerrero_Sole_F_and_Griffiths_M_D_2017_A_content_analysis_of_how_normal_sports_betting_behaviour_is_represented_in_gambling_advertising_Addiction_Research_and_Theory_in_press

Stefanno Sulaiman and Stanley Widianto. (2024, June). Indonesia vows to crackdown on'blood sucking' online gambling. Reuters.https://www.reuters.com/technology/indonesia-vows-crack-down-bloodsuckingonline-gambling-2024-06-14/

Taylor, Phillp M. (2003). Munitions of the Mind: A History of Propaganda from the ancient world to the present era. Manchester University Press.

the business research company. (2025, January). Online Gambling Global Market Report 2025. the business research company.https://www.thebusinessresearchcompany.com/report/online-gambling-globalmarket-report