การศึกษาเปรียบเทียบลวดลายและความหมายของศิลปะอิสลามแบบสากล กับงานศิลปกรรมสมัยอยุธยา ในจังหวัดพระนครศรีอยุธยา DOI:

บทคัดย่อ

บทความนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาเปรียบเทียบลวดลายและความหมายของศิลปะอิสลามแบบสากล กับงานศิลปกรรมสมัยอยุธยา ในจังหวัดพระนครศรีอยุธยา หาองค์ความรู้สู่การสร้างสรรค์ลวดลาย รูปแบบการวิจัยเป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยการสัมภาษณ์เชิงลึก กลุ่มผู้เชี่ยวชาญด้านลวดลายศิลปะอิสลาม จำนวน 3 ท่าน โดยคัดเลือกแบบเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ แบบสอบถามแบบเชิงคุณภาพ โดยวิเคราะห์ใช้สถิติ , SD. เพื่อสรุปผลการวิจัย พบว่า ลวดลายศิลปะอิสลาม ที่ค้นพบภายในจังหวัดพระนครศรีอยุธยาวิเคราะห์ข้อมูลเชิงเปรียบเทียบความคล้ายคลึงจำนวน 9 ตัวอย่าง ผลการวิเคราะห์ความคล้ายคลึง อันดับ 1) แหวนทองจารึกอักษรอาหรับลามและอะลีฟ สานสอดไข้วบนแหวน ค่าเฉลี่ย (x̅ =3.69, S.D.=0.71) อันดับ 2) ลวดลายดอกบัว ค่าเฉลี่ย (x̅ =3.43, S.D.=0.17) อันดับ 3) ลวดลายประดับปูนปั้น ลายสามกลีบหรือลายกลีบสามแฉก ค่าเฉลี่ย (x̅ =3.37, S.D.=0.27) อันดับ 4) ลายสานสอดไขว้ หรือเงื่อนอนันตภาคย์ อันดับ 5) ลายช่องแสงวิหารราย วัดพระศรีสรรเพชญ์ พระนครศรีอยุธยา อันดับ 6) ชิ้นส่วนเครื่องประดับทองคำ ทับทรวงทองคำ ชิ้นส่วนกรองศอ อันดับ 7) ลวดลายบนชิ้นส่วนเครื่องประดับอัญมณีทองคำ อันดับ 8) ลวดลายบนเหรียญกษาปณ์ที่ค้นพบในกรุพระปรางค์วัดราชบูรณะ อันดับ 9) ลายดอกบัว และส่งผลอิทธิพลของศิลปะอิสลามในสมัยอยุธยา ผลรวมค่าเฉลี่ยความคล้ายคลึง 9 ลวดลาย มีค่าความคล้ายคลึงอยู่ที่ระดับปานกลาง (x̅=3.25, S.D.=0.19) นอกจากนี้ยังพัฒนาเป็นองค์ความรู้รูปแบบลวดลายต่าง ๆ และการขึ้นลวดลายงานที่สำหรับการวิจัยที่เกี่ยวข้องต่อไป