AI-Based Active Learning Competency Model for Health Sciences Educators in Private Higher Education

Ntapat Ntapat; Nichapha  Yasuttamathada; Anchana  Thongkrajai; Tachakorn  Wongkumchai; Sunthon  Saikham

Authors

Ntapat Ntapat Eastern Technological Institute of Suvarnabhumi
Nichapha Yasuttamathada Faculty of Humanities and Social Sciences, Mahasarakham Rajabhat University
Anchana Thongkrajai Faculty of Humanities and Social Sciences, Mahasarakham Rajabhat University
Tachakorn Wongkumchai Faculty of Management Science, Dhonburi Rajabhat University
Sunthon Saikham Department of Buddhist Educational Administration, Mahachulalongkornrajavidyalaya University

Keywords:

Competency Enhancement, Active Learning, Artificial Intelligence

Abstract

This study aimed to 1) examine the components and indicators of AI-based active learning competency among health sciences educators, 2) develop a competency enhancement model, and 3) propose strategic guidelines for implementing the model in private higher education institutions. The research employed a developmental research design using mixed methods and was conducted in three phases: identifying competency components and indicators through document analysis and expert interviews, developing and validating the model using questionnaires administered to 380 health sciences educators, and synthesizing strategic guidelines through focus group discussions. Research instruments included a document analysis form, a semi-structured interview protocol, and a five-point rating scale questionnaire. Data were analyzed using descriptive statistics, confirmatory factor analysis, and content analysis.The findings revealed that: 1) AI-based active learning competency consisted of three major components: AI-based instructional design competency, AI-supported facilitation and assessment competency, and ethical and AI literacy competency; 2) the developed model demonstrated a good fit with empirical data (χ²/df = 1.87, CFI = .96, TLI = .95, RMSEA = .048); and 3) strategic guidelines for competency enhancement included personnel capacity development, AI-supported instructional systems, and ethical governance for AI implementation in education.

References

ณัฐกานต์ พึ่งกุศล. (2025). การบริหารหลักสูตรการครุศาสตรบัณฑิตในยุคปัญญาประดิษฐ์ (AI). วารสารสมาคมพัฒนาวิชาชีพการบริหารการศึกษาแห่งประเทศไทย (สพบท.), 7(3), 582–593.

ณฐาพัชร์ วรพงศ์พัชร์. (2564). การพัฒนาแพลตฟอร์มดิจิทัลรายวิชาเศรษฐศาสตร์ธุรกิจโดยใช้ รูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบใช้ปัญหาเป็นฐานสำหรับผู้เรียนระดับปริญญาตรีคณะบริหาร ธุรกิจ.วารสารศิลปศาสตร์และอุตสาหกรรมบริการ, 4(2), 427–442.

ณฐาพัชร์ วรพงศ์พัชร์. (2566ก). การบริหารงานวิชาการเพื่อการพัฒนาการสอนออนไลน์วิชา นวัตกรรมและเทคโนโลยีสารสนเทศทางการศึกษา ด้วยเทคนิคการเรียนรู้ร่วมกัน สำหรับ บัณฑิตศึกษามหาวิทยาลัยเอกชนในประเทศไทย. วารสารสหวิทยาการมนุษยศาสตร์และ สังคมศาสตร์, 6(6), 3011–3028.

ณฐาพัชร์ วรพงศ์พัชร์. (2566ข). นวัตกรรมทางการศึกษา สื่อการเรียนรู้เรื่องระบบสุริยะบน ระบบปฏิบัติการแอนดรอยด์ด้วยเทคโนโลยีความจริงเสริม. วารสารวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร, 3(2), 159–168.

ณฐาพัชร์ วรพงศ์พัชร์. (2566ค). นวัตกรรมการศึกษาเพื่อพัฒนาการจัดการเรียนรู้โดยใช้โปรแกรมโลก เสมือนจริง (Metaverse) ร่วมกับเทคนิคห้องเรียนกลับด้าน เรื่องพัฒนาการของไทยสมัย รัตนโกสินทร์ ของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 โรงเรียนเทศบาลเมืองขลุง 1 (บุรวิทยา คาร). วารสารครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยนครพนม, 4(3), 1–12.

ณฐาพัชร์ วรพงศ์พัชร์, จุฬารัตน์ นิรันดร, ชาญวิทย์ อิสรลาม, สุนทร คำสาย, และมนัสนันท์ เหมชาติลือ ชัย. (2566). นวัตกรรมการศึกษาเพื่อพัฒนาการจัดการเรียนรู้ด้วยรูปแบบโมไบล์เลิร์นนิงเรื่อง แหล่งโบราณสถานบริเวณเมืองเก่าจังหวัดพระนครศรีอยุธยา ของนักเรียนระดับชั้น มัธยมศึกษาปีที่ 2 โรงเรียนสตรีวิทยาโดยใช้โปรแกรมโลกเสมือนจริง (Metaverse). วารสารวิชาการอยุธยาศึกษา, 15(1), 119–133.

ณฐาพัชร์ วรพงศ์พัชร์, สมบัติ แก่งเพ็ง, และปภัสบุตร, พ. (2026). Examining the Relationship between AI Competency and AI Awareness among Graduate-Level Instructors

in Private Higher Education Institutions in Thailand. Journal of Education and Learning Reviews, 3(1), e2551. https://doi.org/10.60027/jelr.2026.e2551

ทวีโชค เหรียญไกร. (2025). การบูรณาการหลักอริยสัจ 4 และเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ในการ ออกแบบการจัดการเรียนรู้สังคมศึกษาเพื่อยกระดับสมรรถนะวิชาชีพครู. วารสารสังคมพัฒนา ศาสตร์, 8(8), 138–148.

ธัญญพัทธ์ ศักดิ์บุญญารัตน์, มาริษา เทศปลื้ม, ซิธิวา โวร์บุญมา, ชัยยศ ชาวระนอง, และลือศักดิ์ มาตร พรหม. (2025). ผลการพัฒนาสมรรถนะการสร้างสื่อการเรียนรู้ดิจิทัลโดยใช้เครื่องมือ ปัญญาประดิษฐ์ (AI) ของครูผู้สอนระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานด้วยกระบวนการคิดเชิง ออกแบบ. ใน The 15 th Benjamit National and International Conference (น. 189–

.

นพวรรณ ทะวะลัย และพัชรีญา กระดม. (2025). นวัตกรรม AI กับการเสริมสร้างการเรียนรู้ร่วมกันใน ห้องเรียนยุคใหม่. วารสารสหวิทยาการศึกษาครุศาสตร์, 1(6), 18–27.

พระเจษฎา บุญมาทัศ. (2025). การบูรณาการปัญญาประดิษฐ์กับหลักไตรสิกขาในการบริหาร การศึกษาเพื่อการพัฒนาอย่างยั่งยืน. วารสารระบบนิเวศการเรียนรู้และปัญญา, 3(3), 1–18.

พระมหาจักรกฤษณ์ ปภสฺสโร (ฉวีวงศ์). (2025). การศึกษาเพื่อการพัฒนา: บทบาทของ AI ในการ พัฒนาทักษะและการเรียนรู้สู่ความยั่งยืน. วารสารสหวิทยาการศึกษาครุศาสตร์, 1(5), 25–32.

รติกร จงริดมะดัน. (2025). AI กับการพัฒนาวิธีการเรียนการสอนที่ตอบโจทย์ผู้เรียนในยุคสมัยใหม่. วารสารสหวิทยาการศึกษาครุศาสตร์, 1(4), 27–34.

วิชญาดา ศรีพันธ์. (2025). การพัฒนาทักษะครูผ่านนวัตกรรม AI เพื่อการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ.

วารสารสหวิทยาการศึกษาครุศาสตร์, 1(4), 1–9.

สิริภา สงคราม. (2025). การบริหารสถานศึกษาเพื่อส่งเสริมการใช้ปัญญาประดิษฐ์ (AI) ในการจัดการ เรียนรู้เชิงรุก. วารสารสมาคมพัฒนาวิชาชีพการบริหารการศึกษาแห่งประเทศไทย (สพบท.), 7(2), 583–597.

อภิภัสร์ ปาสานะเก, สาลินี ลิขิตพัฒนะกุล, และชัยวัฒน์ ป้อมพิทักษ์. (2025). บทบาทศึกษานิเทศก์ใน ยุคปัญญาประดิษฐ์: การปรับตัวและการเสริมสร้างศักยภาพครู. วารสารมณีเชษฐาราม วัด จอมมณี, 8(1), 650–669.

Worapongpat, N. (2025a). Assessing Essential Needs for Developing AI Competencies

Among Local Administrative Personnel Toward Smart Local Communities in

Maha Sarakham Province. Journal of Academic and Research in Social Sciences,

(4), 56–68.

Worapongpat, N. (2025b). The Influence of Artificial Intelligence Technology

Utilization and Personnel’s Knowledge and Competency in AI.2 Applications

on Work Performance in Local Administrative Organizations: A Case Study of

Maha Sarakham Province. Nakhon Ratchasima Journal of Humanities and Social

Sciences, 1(5), 72–93.

Worapongpat, N., Dookarn, S., Boonmee, K., Thavisin , N., & Chanphong , S. (2025). The Mindfulness in the Use of Artificial Intelligence (AI).3 and Its Impact on Learning for Graduate Students at Private Universities in Thailand. Journal of

Intellect Education, 4(1), 97–109.

Worapongpat, N., Kangpheng, S., & Bhasabutr, P. (2026). Examining the Relationship between AI.8. Competency and AI Awareness among Graduate-Level Instructors in Private Higher Education Institutions in Thailand. Journal of Education and Learning Reviews, 3(1), e2551.

Worapongpat, N. (2026a). A Structural Equation Model of Artificial Intelligence Capability and Institutional Sustainability Performance under the ESG Framework in Private Higher Education Institutions in Thailand. Lanna Academic Journal of Social Science, 3(1), 48–62.

Worapongpat, N. (2026b). The Evolution of AI-Driven Marketing (2025–2026): Shifting from Instrumental Application to Ecosystemic Brand Value: From Marketing 2025 to 2026: A Comparative Analysis of Artificial Intelligence in Brand Value Creation and Consumer Engagement. Journal of Innovative Interdisciplinary Science, 4(1), 1–14.

Ziyia, J., Wongkumchai, T., Soprakana, C., & Worapongpat, N. (2024). Assessing the Role of AI-Powered Chatbots in Improving Customer Experience in Pharmaceutical

E-Commerce Businesses in Beijing. RMUTT Global Business Accounting and Finance Review (GBAFR), 8(1), 31–48.