แรงงานเมียนมาในฐานะนักท่องเที่ยวเชิงศรัทธา: การศึกษาพฤติกรรม ความพึงพอใจ และผลกระทบในจังหวัดเพชรบูรณ์
คำสำคัญ:
การท่องเที่ยวเชิงศรัทธา, แรงงานข้ามชาติชาวเมียนมา, เศรษฐกิจท้องถิ่น, พฤติกรรมนักท่องเที่ยวบทคัดย่อ
การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาพฤติกรรม รูปแบบกิจกรรม และแรงจูงใจในการท่องเที่ยวเชิงศรัทธาของแรงงานข้ามชาติชาวเมียนมาในจังหวัดเพชรบูรณ์ ประเทศไทย 2) ประเมินระดับความพึงพอใจต่อกิจกรรมและการบริการด้านการท่องเที่ยวเชิงศรัทธา 3) ศึกษาการรับรู้ต่อบทบาททางเศรษฐกิจและสังคมในระดับท้องถิ่น และ 4) วิเคราะห์ปัจจัยส่วนบุคคลที่มีอิทธิพลต่อความพึงพอใจต่อการบริการท่องเที่ยวเชิงศรัทธา การวิจัยใช้แบบสอบถามเชิงปริมาณกับกลุ่มตัวอย่างแรงงานชาวเมียนมา 227 คน ในจังหวัดเพชรบูรณ์ซึ่งมีประสบการณ์ท่องเที่ยวเชิงศรัทธา วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา การทดสอบค่าที ความแปรปรวนทางเดียว สหสัมพันธ์สเปียร์แมน และการถดถอยพหุคูณ ผลการวิจัยพบว่า กิจกรรมหลักคือการเยี่ยมชมวัดและการเข้าร่วมพิธีกรรมทางศาสนา ความพึงพอใจต่อกิจกรรมอยู่ในระดับสูง ขณะที่ความพึงพอใจต่อการบริการด้านการท่องเที่ยวอยู่ในระดับปานกลาง เพศ ระดับการศึกษา และรายได้มีอิทธิพลต่อความพึงพอใจอย่างมีนัยสำคัญ โดยผู้ที่มีระดับการศึกษาสูงมีความพึงพอใจต่ำกว่า การค้นพบนี้ไม่เพียงให้หลักฐานเชิงประจักษ์สนับสนุนกรอบแนวคิด Pilgrim–Tourist Continuum และ Migrant as Tourist ของ Cohen (1992) เท่านั้น แต่ยังขยายความเข้าใจใน มิติทางสังคมวัฒนธรรมของการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน (Zhang et al., 2020) และพลวัตของเศรษฐกิจฐานราก ที่ขับเคลื่อนโดยกลุ่มประชากรเฉพาะ ดังนั้นการจัดการการท่องเที่ยวที่คำนึงถึงผู้มีส่วนได้ส่วนเสียหลากหลายกลุ่ม และ การพัฒนานโยบายสาธารณะที่ส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงศรัทธาให้เป็นเครื่องมือสร้างความอยู่ดีมีสุขทางสังคมและเศรษฐกิจในระดับชุมชน โดยเฉพาะในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ที่มีพลวัตการย้ายถิ่นสูง
เอกสารอ้างอิง
ชยพล กล่ำปลี. (2559). การศึกษาการย้ายถิ่นของแรงงานชาวเมียนมา: กรณีศึกษาชุมชนมหาชัยนิเวศน์ จังหวัดสมุทรสาคร (รายงานการวิจัย). ภาควิชาภูมิศาสตร์ คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ณัฏฐวัฒน์ แซงภูเขียว. (2563). การจัดการการท่องเที่ยวเชิงนิเวศ ในอำเภอเขาค้อ จังหวัดเพชรบูรณ์. วารสารวิชาการและวิจัย มหาวิทยาลัยภาคตะวันออกเฉียงเหนือ, 10(3), 265-278. https://so04.tci-thaijo.org/index.php/neuarj/article/view/245743/168721
ไทยรัฐออนไลน์. (2566, 13 สิงหาคม). แรงงานเมียนมาสายบุญ ศรัทธาแรง กระเป๋าหนัก นิยมตระเวนเหมารถเที่ยววัดไทย. https://www.thairath.co.th/scoop/interview/2717034
ธนารินทร์ สุภรัตนกูล และ อุมาวดี เดชธำรง. (2568). แนวทางการพัฒนาการท่องเที่ยวเชิงพุทธศาสนาในจังหวัดกาฬสินธุ์อย่างยั่งยืน. วารสารการบริหารปกครอง มหาวิทยาลัยกาฬสินธุ์, 14(2), 106–134. https://so01.tci-thaijo.org/index.php/gjournal-ksu/article/view/280915/181365
พระมหาสุเทพ สุทฺธิญาโณ, พระครูพิพิธ ปริยัติกิจ, เมธาวี อุดมธรรมนุภาพ, และ สรายุทธ อุดม. (2566). อัศจรรย์ของความคุ้มค่า คุณค่า และเพิ่มพูนการท่องเที่ยวมิติใหม่: รูปแบบการพัฒนาศักยภาพการท่องเที่ยววัฒนธรรมเชิงพุทธย้อนรอยประวัติศาสตร์ลุ่มน้ำเจ้าพระยา-ป่าสัก (รายงานการวิจัย). มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
รสสุคนธ์ ประดิษฐ์ และ รัดเกล้า เปรมประสิทธิ์. (2557). ศักยภาพและโอกาสในการพัฒนาการท่องเที่ยวของอำเภอเขาค้อ จังหวัดเพชรบูรณ์. วารสารสังคมศาสตร์, 10(2), 127-149. https://so04.tci-thaijo.org/index.php/jssnu/article/view/211185/146312
สำนักงานสถิติจังหวัดเพชรบูรณ์. (2563). รายงานสถิติจังหวัดเพชรบูรณ์ พ.ศ. 2563. สำนักงานสถิติแห่งชาติ. https://phchabun.nso.go.th/downloads/phetchabun_provincial_statistical_report_2563.pdf
สำนักงานสถิติจังหวัดเพชรบูรณ์. (2564). รายงานสถิติจังหวัดเพชรบูรณ์ พ.ศ. 2564. สำนักงานสถิติแห่งชาติ. https://phchabun.nso.go.th/reports-publications/ebook.html?view=book&id=17:report-stat-2564&catid=5:provincial-statistics-report
สำนักบริหารแรงงานต่างด้าว. (2567). ข้อมูลสถิติจำนวนคนต่างด้าวที่ได้รับอนุญาตทำงานคงเหลือทั่วราชอาณาจักร ปี 2567. กรมการจัดหางาน กระทรวงแรงงาน. https://www.doe.go.th/prd/alien/statistic/param/site/152/cat/82/sub/0/pull/module/view/list-label
สุนทรีย์ รอดดิษฐ์, ภรวลัญช์ มาอยู่, นันทกานต์ ศรีปลั่ง, และ ธีรภัทร ดีเอม. (2566). โมเดลเชิงสาเหตุศักยภาพการท่องเที่ยว และความต้องการของนักท่องเที่ยว ที่มีต่อการพัฒนา การท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์ เพื่อเพิ่มศักยภาพและโอกาสทางการท่องเที่ยว ในพื้นที่จังหวัดเพชรบูรณ์: มุมมองนักท่องเที่ยว. วารสารวิทยาการจัดการวิชาการ มหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบูรณ์, 5(2), 58-72. https://so12.tci-thaijo.org/index.php/jams/article/view/531/539
Balaga, C. M. P., & Maravilla, V. S. (2024). Residents' perceptions of religious tourism and its socio-economic impacts In Brgy. Pomponan, Baybay City, Leyte. Journal of Business on Hospitality and Tourism, 10(1), 315-325. https://doi.org/10.22334/jbhost.v10i1.366
Cerisola, S., & Panzera, E. (2024). Heritage tourism and local prosperity: An empirical investigation of their controversial relationship. Tourism Economics, 31(5), 964–983. https://doi.org/10.1177/13548166241234099
Cohen, E. (1992). Pilgrimage centers: Concentric and excentric. Annals of Tourism Research, 19(1), 33–50.
Daly, P., & Winter, T. (2012). Routledge handbook of heritage in Asia. Routledge.
Data Bridge Market Research. (2025). Global cultural tourism market: Industry trends and forecast. https://www.databridgemarketresearch.com/reports/global-cultural-tourism-market
Dickman, S. (1997). Tourism: An introductory text (3rd ed.). Hodder Headline.
Hassan, T., Carvache-Franco, M., Carvache-Franco, W., & Carvache-Franco, O. (2022). Segmentation of religious tourism by Motivations: A study of the pilgrimage to the City of Mecca. Sustainability, 14(13), 1-19. https://doi.org/10.3390/su14137861
Keyes, C. F. (1987). Thailand: Buddhist kingdom as modern nation-state. Routledge.
Nguyen-Viet, B., & Van Nguyen, S. (2023). Authentic experience, place attachment, and behavioral intention: Vietnamese religious tourism. SAGE Open, 13(4), 1-14. https://doi.org/10.1177/21582440231216193
Oliver, R. L. (1980). A cognitive model of the antecedents and consequences of satisfaction decisions. Journal of Marketing Research, 17(4), 460–469. https://doi.org/10.2307/3150499
Parasuraman, A., Zeithaml, V. A., & Berry, L. L. (1988). SERVQUAL: A multiple-item scale for measuring consumer perceptions of service quality. Journal of Retailing, 64(1), 12–40.
Richards, G. (2018). Cultural tourism: A review of recent research and trends. Journal of Hospitality and Tourism Management, 36, 12–21. https://doi.org/10.1016/j.jhtm.2018.03.005
Roscoe, J. T. (1975). Fundamental research statistics for the behavioral sciences (2nd ed.). Holt, Rinehart and Winston.
Timothy, D. J., & Olsen, D. H. (2006). Tourism, religion and spiritual journeys. Routledge.
United Nations Development Programme. (2023). Seeking opportunities elsewhere: Exploring the lives and challenges of Myanmar migrant workers in Thailand. UNDP Bangkok Regional Hub. https://www.undp.org/sites/g/files/zskgke326/files/2023-12/undp-mmr_seeking-opportunities-elsewhere_nov_2023_final.pdf
UNWTO. (2017). UNWTO tourism highlights 2017 edition. https://www.e-unwto.org/doi/epdf/10.18111/9789284419029
Waiyasusri, K., & Kiriwongwattana, K. (2025). Spatial distribution of the buddhism faith-based cultural tourism attractions in Nakhon Si Thammarat, Thailand. Geojournal of Tourism and Geosites, 58(1), 315–324. https://doi.org/10.30892/gtg.58128-1413
Zhang, H., Su, Q., Qiao, G., Yin, Y., Wu, X., & Xie, W. (2020). Local–migrant interaction in everyday life in an ancient tourism town. International Journal of Environmental Research and Public Health, 17(266), 1-20. https://doi.org/10.3390/ijerph17010266
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 มหาวิทยาลัยสยาม

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ผู้เขียนบทความ และผู้นำส่งบทความ จะต้องเป็นผู้รับผิดชอบในเรื่องลิขสิทธิ์ตามที่กฎหมายบัญญัติไว้ทุกประการ ไม่ว่าจะเป็นในเรื่องของ สิทธิ์แห่งความเป็นเจ้าของบทความ สิทธิ์แห่งการได้มาซึ่งบทความ สิทธิ์ของการได้มาซึ่งข้อมูลที่ปรากฏอยู่ในบทความ สิทธิ์ของการใช้เครื่องมือเพื่อการประมวลผล หรือสิทธิ์อื่นใดอันเกี่ยวข้องกับบทความ วารสาร “วารสารบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยสยาม เป็นผู้ซึ่งได้รับอนุญาตให้นำบทความออกเผยแพร่โดยสุจริตเท่านั้น สิทธิ์ทั้งปวงอันเกี่ยวข้องกับบทความยังเป็นของเจ้าของสิทธิ์อยู่ สิทธิ์นั้นไม่ได้ถูกถ่ายโอนมาเป็นของวารสารฯ แต่อย่างใด
ข้อความที่ปรากฏอยู่ในบทความนั้น ถือเป็นทัศนะอิสระของผู้เขียน โดยผู้เขียนแต่ละท่านให้การรับรองว่าบทความของตนมิได้ละเมิดลิขสิทธิ์อันเป็นของผู้อื่น วารสารฯ และ ผู้ทรงคุณวุฒิกลั่นกรองบทความ เป็นแต่เพียงผู้ให้ความเห็นเรื่องคุณภาพของเนื้อหา และความเหมาะสมของรูปแบบการนำเสนอเท่านั้น วารสารบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยสยาม และ ผู้ทรงคุณวุฒิกลั่นกรองบทความ ไม่มีส่วนรับผิดชอบต่อข้อความใดๆ อันเกิดจากทัศนะ และสิทธิ์ในการตีพิมพ์และเผยแพร่ของผู้เขียน

